11/01/2018
Phan Tấn Hải: GIỮA NHỮNG DÒNG THƠ LỜI CHƯA NÓI

 

Những Vòng Đời – Tranh: Mai Tâm

 

Tôi có tên bạn ở quê nhà nghèo

không kể xiết, vẫn lang thang mỗi ngày

làm thầy lang dạo, trên chiếc xe đạp

chở đủ thứ kim châm, sách cổ, và

 

đôi khi vài bài thơ làm dở muốn

tìm người nghe góp ý, nhiều khi không

đủ gạo về nuôi vợ con trong ngày,

đói thê thảm vẫn lạc quan đi nhà

 

thờ mỗi ngày lần chuỗi xin quan phòng,

ngồi cà phê vỉa hè vẫn nhẩn nha

đọc cho người nghe bài kinh “xin tha

thứ người…” mà nào thế hệ chúng tôi

 

có tội tình gì, mà bàn tay bàn

chân đầy chai sạn mỗi khi vui mừng

tìm được ngày bán sức lao động,

giữa một thời thơ ném ra giữa đường

 

để mong quên luôn một đời, chỉ mong

giành giụm cho đủ tiền mua một chiếc

xích lô để kéo hết đời bên các

hè phố Sài Gòn, mong các con lớn

 

lên đủ chữ đọc cho thông, để nhìn

vào mắt cha đẫm lệ tìm đọc lại

giữa những dòng thơ lời chưa nói.

Tôi cũng có tên bạn, tình thân không

 

xiết kể, cùng chia xẻ những trang sách

ngày đầu mới lớn, cùng đội mưa chạy

băng những cánh đồng tuổi nhỏ, cùng bị

trận gió lịch sử dập vùi cho tơi

 

tả, từng có lúc nguyện liều thân đem

bình an về cho đời, rồi cùng thay

nhau vào tù để thấy hết cái mong

manh của phận người, và rồi lại những

 

ngày đi khắp các chùa tìm hỏi các

sư về nghĩa lớn, lời chưa nói hết

mà nước mắt đã ướt những trang kinh,

tay bưng tô cháo thiền môn mà trĩu

 

nặng cả ngàn thế giới, cầm bút ghi

nắn nót lại những dòng chữ cổ để

dò tìm tâm ý người xưa,  thật khẽ

khàng chỉ vì sợ làm rạn vỡ hồn

 

giấy mực, và rồi ngày rời nước chỉ

tiếc không nói hết được với bạn những

gì tôi hiểu – một khi bất chợt vô

tâm mà rồi cũng chẳng còn lời nào

 

dằn túi. Tôi có bốn đứa em quanh

năm thất nghiệp,  cuối năm 2000 vẫn

ở chung nhà cùng xài TV đen

trắng, tay chưa bao giờ chạm tới cái

 

phone, mỗi ngày túa ra đường lang thang

các xóm, đạp xe từ Chợ Lớn đi

Sài Gòn, Gia Định toát mồ hôi dò

hỏi, đôi khi đi làm đâu được vài

 

tuần,  và rồi lại nghe lời thông báo

hết việc, nghe đâu đất nước đang thời

đổi mới tiến vào thế kỷ 21

tiền xài khỏi đếm, vẫn hồn nhiên mỗi

 

hai tháng viết thư xin tiền anh, đâu

có biết tôi bên này cực nhọc đi

lượm từng đồng quarter ngoài phố, với

những dòng chữ ngồi gò lưng mỗi ngày

 

viết cho đầy trang báo, như các cụ

đồ một thời bán chữ những ngày xuân,

mà giữa phố người qua lại thường khi

bực dọc la mắng, đôi khi còn bị

 

đấu tố chụp mũ biểu tình giữa Little

Saigon nơi người ta vẫn bảo là

đất lành chim đậu. Tóc các em đã

bắt đầu nhiều sợi trắng, dù mắt tôi

 

vẫn thấy các em nhỏ như thuở thật

xa và lòng tôi vẫn muốn tìm một

lời ngắn gọn dặn dò, như kiểu tôi

nói thử tìm một công thức mì ăn

 

liền cho hiểu biết, mà môi tôi ấp

úng và lời tôi không còn lời; các

bạn tôi đã bắt đầu lưng còng,

như lời tôi nghe từ một người bạn khác,

 

vẫn chờ tin tôi như chờ phép lạ,

vâng đúng một thời chúng tôi tin phép

lạ, nhưng tôi không còn thấy phép lạ

nơi đâu ngoài quê nhà, nơi các bạn

 

và các em tôi mỗi ngày vẫn sống

bằng phép lạ, nơi nhiều ngày họ chỉ

sống bằng khí trời và nước lã, nơi

nhiều tuần chỉ sống bằng cà phê và

 

thuốc lá, nơi nhiều năm sống chỉ bằng

những dòng thơ và một tấm lòng hồn

nhiên, và là nơi một đời chúng tôi

đã sống chỉ bằng nước mắt.

Phan Tấn Hải