Nhớ xưa sông núi . . .

 

Tạ ơn sông núi, tạ ơn người

Tạ những truông dài, tạ biển khơi

Một thuở nuôi đời tôi lớn dậy

Tổ quốc c̣n trong tiếng khóc cười

       ( Ngọc Phi)

1.

 

Tháng 6. Vẫn không thể quên chiếc áo lính ướt đẫm máu và mồ hôi những ngày lửa đạn. Những ngày tuổi thanh xuân đi giữa chiến tranh mà không ư thức được rằng ḿnh đang mất dần tuổi thanh xuân. Để hôm nay , kinh hăi nh́n tuổi ǵa xồng xộc bước vào hiên nhà  cùng với trí nhớ đễnh đăng, quên trước quên sau , cứ quên những điều phải nhớ, nhưng lại cứ nhớ những điều lẽ ra phải quên từ lâu. Chiến tranh, tuổi trẻ, những trách nhiệm không chu ṭan, những năm tháng vô vọng miền lưu đầy Việt Bắc. Và cái ngày tháng 6 hàng năm, ngày những kẻ sĩ mặc quân phục thấm thía hơn lúc nào hết lời dạy của tổ tiên. Quốc gia hưng vong thất phu hữu trách.

 

Đă vậy, người bạn thi sĩ , dù áo cơm hàng ngày đă chiếm gần hết th́ giờ, vẫn c̣n đủ cảm ḥai mà viết nên những ḍng thơ, đọc xong cứ thẫn thờ như người vừa đánh mất một vật ǵ vô cùng quư báu:

 

ba mươi năm hề ta trở lại

thăm thành phố cũ mái trường xưa
đà lạt hoàng hôn mây xuống thấp

dột ḷng viễn khách lệ hay mưa

đi ngang cổng vào trường đại học

chân dường đứng lại hồn đong đưa

văng ùa về trong khoảnh khắc

biết bao kỹ niệm nói sao vừa

 

ta đến nơi nầy một sáng xuân

sẵn chờ sau cổng những thiên thần

áo vàng mũ nhựa

mắt nh́n rực lửa

lệnh truyền nhức óc đinh tai

trời đất cuồng quay

phách hồn tơi tả

quần áo lấm lem chân tay rời ră

ta lạc vào quỷ môn quan

lửa tam muội thử vàng

hay trong ḷ luyện thép

ngày đầu tiên của đời binh nghiệp

 

đ́nh trường

đêm lột xác

ta quỳ xuống như bao đồng đội khác

thệ trước quốc quân kỳ

khi tổ quốc lâm nguy

thất phu hề hữu trách

ta đứng dậy

đội trời đạp đất

gánh sơn hà đặt trọn hai vai

chí làm trai

tang bồng hồ thỉ

 

con dốc nhỏ

cội thông già

mi mo sa

đường ra phố

ly cà phê nhà thủy tạ

ngắm hồ xuân hương

thác cam ly rừng ái ân

thung lủng t́nh yêu hồ than thở

bạn đang ngược dốc phan đ́nh phùng

ta lại gặp cuối đường tăng bạt hổ

 

mỗi chiều mỗi sáng bên kia đường

áo em bay trắng cả sân trường

bùi thị

tại làm sao em nhỉ

ta đă gặp nhau

khi mê muội trước t́nh em cám dỗ

ta hiện h́nh tên lăng tử cuồng si

rời doanh trại nửa đêm chuồn xuống phố

chỉ để nh́n em khẽ chớp bờ mi

 

ba tấc lưỡi tô tần

túi kinh luân gia cát

tràn đầy bầu nhiệt huyết

tung đôi cánh chim bằng

giă bạn xa thầy rời phố núi

ta đi không hẹn buổi quay về

ruổi dong khắp nẻo đường đất nước

trên đầu lấp lánh ánh sao khuê

ba năm mười năm em có đợi

một người biền biệt cuối sơn khê

nợ nước t́nh riêng không thể vẹn

đừng trách sao ta lỗi ước thề

 

vận nước ngửa nghiêng nghiêng ngửa

ngậm ngùi dâu bể bể dâu

ta về đây bạc mái đầu

cố nhân mất hút dưới bầu càn khôn

người đă qua sông dịch

không trở về sao người

. . . . . .

( Trần Trung Hậu- Đà lạt ngày trở lại )

 

 

2.

 

Người đă qua sông Dịch

Không trở về sao ngươi

 

Biết bao Kinh Kha thời đại, nhận sứ mệnh đi tiêu diệt hết những độc ác, tàn bạo, vô nhân, sau một lần bước qua ḍng Dịch Thủy, đă không thấy trở về.

Lịch sử đôi khi thật tàn nhẫn, trêu ngươi. Nói theo lối cổ điển có nghĩa là trời xanh không có mắt. Bao nhiêu chàng trai trẻ đă , hoặc , bỏ ḿnh v́ cuộc chiến, hoặc, có sống sót cũng đă phải trải qua trăm cay ngh́n đắng . Rồi hơn 30 năm sau, đất khách quê người, vẫn không nguôi nỗi ray rứt của những sứ mạng không được chu ṭan. Những ước mơ không bao giờ trở thành sự thực. Dẫu vậy, một anh bạn thi sĩ khác, vẫn kiêu hănh nhắc lại niềm tin đẹp đẽ từ những ngày lửa đạn ấy:

 

Mùa hạ c̣n nguyên dấu đạn bom

Ta đi trong gió rít oan hồn

Máu xương ta đă dành sông núi

Để lại ngàn năm một nét son

 

Ta biết ta đi từ chiến cuộc

Cũng từ cuộc chiến để đi về

Dẫu chết một đời trong lửa ngục

Nhớ xưa sông núi nở môi cười

. . . . . .

( Ngọc Phi- Nhớ xưa sông núi nở môi cười )

 

3.

 

Chúng tôi, những người bạn cùng một lứa bên trời lận đận, cùng một lần tự khóac lên vai ḿnh những trách nhiệm mà người trai trẻ nào cũng hănh diện được khóac lên vai, dù biết rằng, cũng như Tráng Sĩ Kinh Kha thưở trước, một đi chưa chắc sẽ có ngày trở về. Nhưng làm thân trai trong một thời ly lọan, lựa chọn nào cũng thấm đẫm nét bi kịch như nhau.

 

Rồi cuộc chiến cũng chấm dứt. Nhưng những bạo chúa vẫn c̣n tồn tại , và màu cờ sắc áo chúng tôi bị bức tử. Dù màu cờ sắc áo có bị bức tử nhưng những người đă từng một thời hănh diện khóac chúng trên người vẫn c̣n đó như một nhắc nhở rằng, dù lịch sử có tàn nhẫn trêu ngươi đến như thế nào cũng không thể xóa đi được cái hồn linh thiêng của một đ̣an quân , kết tụ bằng vong linh của người đă nằm xuống , hun đúc bằng  t́nh đồng đội của người c̣n sống sót, dù phải trải qua bao nhục nhằn của tù đày, bao trăn trở của cuộc sống nới xứ người.

 

Ngày hôm nay, tuổi ǵa đă ngấp nghé ng̣ai cửa, chúng tôi ngóai nh́n hôm qua chẳng phải để  nuối tiếc một phần đời  nhọc nhằn,  bấp bênh giữa sống và chết. Chẳng qua cũng chỉ là để nhắc nhau rằng, màu cờ sắc áo mà chúng tôi một thời khóac chung, vẫn không thể bị phai mờ .

 

V́, một lẽ rất dễ hiểu, những mục đích đẹp đẽ mà màu cờ sắc áo ấy hướng tới, vẫn chưa biến thành hiện thực trên mảnh đất quê nhà.

 

Chúng tôi nghĩ rằng, đó mới là ư nghĩa thiết thực mà những người lính Việt Nam Cộng Ḥa nên suy ngẫm mỗi khi nhớ đến cái ngày đất nước  long trọng trao cho ḿnh sứ mệnh bảo quốc an dân năm xưa. Chứ không phải cái vinh quang có mùi tanh của máu và vị mặn của nước mắt, thứ vinh quang đến từ chiến tranh vốn rất hăo huyền, kể cả vinh quang của kẻ thắng trận.

 

 

T.Vấn

(Tháng 6- 2006)