Sen – Tranh (sơn dầu): MAI TÂM

SEN NỞ DƯỚI CHÂN NGƯỜI

An cư là duyên khởi

Kiết hạ thêm mùa vui

Ẩn mình trong rừng trúc

Hương thiền thơm dòng trôi.

.

Lòng trở nên thanh tịnh

Đạo vàng tỏa muôn nơi

Thuyền con qua sóng cả

Sen nở dưới chân người.

.

Cây lành sinh trái ngọt

Suối nguồn hóa biển khơi

Trong vườn hoa cội phúc

Thiện căn ở tim người.

.

Khơi thêm dòng nhựa sống

Rời bóng tối vô minh

Khéo vững tay chèo chống

Giữa đôi bờ tử sinh.

.

Bơi qua bao dòng đục

Thấy biển trời mênh mông

Lòng vui như tùng bách

Giữa hạc nội mây ngàn.

SUỐI NGUỒN VI DIỆU TAY NGƯỜI TRỔ HOA

Nghe trong khúc nhạc hòa âm

Đời người có phải hạt mầm trót vay

Chỉ là một cánh chim bay

Làm sao che mát lấp đầy khổ đau.

.

Con thuyền ảo giác về đâu

Hoa rơi cửa phật nhiệm mầu biết bao

Trăng soi bóng nước chân cầu

Biển xanh chợt hóa ruộng dâu bao giờ?

.

Thiện duyên ràng buộc dây tơ

Con đường giác ngộ bến bờ trùng khơi

Thế gian muôn vật đổi dời

Từ trong cội rễ nẩy chồi đơm bông.

.

Giữ sao thanh tịnh linh hồn

Thân tâm an lạc suối nguồn từ bi

Cơn mưa chợt đến rồi đi

Bèo mây tan hợp chia ly vô thường.

.

Ánh vàng tràn ngập yêu thương

Vô ưu lại nở ngát hương bên trời

Trăm sông về đổ biển khơi

Suối nguồn vi diệu tay người trổ hoa.

NGUYỄN AN BÌNH

Xin Bấm Vào Đây

Nguyễn An Bình: VỀ PHƯƠNG NAM TÌM MỘT CÁNH CÒ

(Tuyển tập ca khúc thơ phổ nhạc – Phan Bá Kiệt, Huy Thọ)

NGUYÊN CẨN: Nguyễn An Bình – Nhà thơ của tình yêu và nỗi nhớ

Dẫn nhập:

    Sáu tập thơ với hơn 500 bài thơ phổ nhạc – một con số kỷ lục của một người làm thơ được phổ nhạc bởi nhiều nhạc sĩ khác nhau, trong đó có người phổ nhiều như anh Mộc Thiêng, có người ít hơn như anh Huy Thọ hay Phan Bá Kiệt… Để có một cái nhìn đầy đủ về thơ Nguyễn An Bình (NAB) chắc chúng  ta phải có  một công trình dài hơi và cần nhiều thời gian hơn. Trong bài viết này. chúng  tôi chỉ có tham vọng khiêm tốn là đưa ra một lát cắt hay một cái nhìn lướt qua( a glimpse ) dòng thơ NAB để dừng lại ở một vài nhận định tổng quát .

    Chúng ta hãy cùng nhau bước vào cõi thơ NAB với tất cả sự trân trọng để khám phá xem NAB đã duy trì và luôn giữ nguồn “thi hứng” mãnh liệt và tươi trẻ của mình như thế nào ?

1/Chàng Peter Pan của thơ tình yêu

Peter Pan là một nhân vật  của nhà văn James Matthew Barrie. Peter Pan mang hình hài của một thiếu niên biết bay, luôn muốn vui chơi và hưởng thụ cuộc sống, chính vì thế cậu luôn tìm cách không “già hóa” và mãi mãi thanh xuân. NAB cũng có nét ấy.Tình yêu luôn tồn tại trong mọi bài thơ, luôn trẻ trung, luôn thao thức dù ở tuổi nào.Ta ngờ như tác giả vẫn “nuôi dưỡng” trong tâm hồn mình tình yêu ngày xưa ấy như chất liệu hay động cơ để viết thơ hôm nay hay là tình yêu ấy quá sâu lắng nên vẫn cứ lần khân ở lại cùng nhà thơ bất chấp năm tháng với tất cả cung bậc vui buồn :

 Tôi ngẩn ngơ tìm cây  hạnh phúc

 Lang thang hoài  hết tuổi thanh xuân

Mãi theo em, lên rừng xuống phố

Thưở yêu người ngậm ngải trầm luân

….

Chim, lạc núi đường bay thăm  thẳm

 Tiếng kêu buồn khắc khoải trong sương

 Bóng em khuất trong đời lặng lẽ

 Tôi thương người nước mắt rưng rưng.

( Phiến tình sầu cuối đông-2014 )

     Hãy thử so sánh hai bài thơ viết cách nhau gần 40 năm, chúng ta thấy dù có đi đâu hay làm gì, có trải qua bao nhiêu biến cố trong đời, tác giả khi khắc họa tình yêu luôn nồng nàn trong ký ức. Bài thơ anh viết năm 19 tuổi :

Cần Thơ có những ngày mưa bay

Là bóng em còn lại tháng ngày

Đường về chắc là buồn muôn thưở

Như cuộc đời này anh trắng tay

 (Cần Thơ có những ngày mưa -1973)

 hay

Như  nước xa nguồn sông Ngã bảy

Con tàu tách bến sẽ về đâu ?

Như tình ta đã chia nhiều lối

Chờ đợi nhau cũng đến bạc đầu

 ( Dòng sông Ngả bảy -1973)

Và tâm tình ấy vẫn cứ thổn thức sau khi anh đi tròn một vòng hoa giáp đến 60 tuổi

Đời  vẫn trôi hoài nước vẫn xuôi

Sông sâu bên lở nhớ bên bồi 

Hạt nắng mùa xưa thành giọt lệ

Mất dấu tình sầu lệ vỡ thôi

( Hạt nắng mùa xưa – 2014)

Khi đang yêu năm 21 tuổi, anh viết

Lòng anh bão nhỏ

Một thưở yêu người

Tình xanh ai nhớ

 E ấp môi cười

 Cây như trốn gió

 Trao em hoa đời

( Lòng anh bão nhỏ -1975)

Và 40 năm sau anh viết tiếp bài thơ tình dang dở ấy

Nhỏ  ơi nhỏ bốn mươi năm rồi đó

Cửa thời gian  đóng mở thật vô tình …

 …Thư của nhỏ nằm im trong ngăn tủ

Biết bao năm mực giấy đã phai mờ

Bông hoa tím ép nằm trong trang vở

 Vẫn dịu dàng ôm ấp một vần thơ 

( Bài cho nhỏ- 2013)

Phải chăng như ai đó nói nỗi cô đơn là bạn của nhà thơ hay những giấc mộng không thành là cội nguồn của thi ca và âm nhạc. Một mối tình dang dở phải chăng là thi hứng cho tác giả viết được những câu thơ như:

Em có còn nhớ anh

 Như lá nhớ  xa cành

Con sông dài nhớ biển

Chiếc thuyền nan nhớ bến

Dẫu lìa cội xa nguồn

 Kiếp tằm còn tơ vương

( Phố mưa )

Em hóa thành ngọn gió

Gió chiều thổi qua sông

 Tình tôi theo ngọn sóng

Sóng xô se thắt lòng

( Thu trên tay người )

Người tình ấy vẫn đi về trong thi ca hay tâm hồn nhà thơ để anh mãi hỏi câu hỏi ngày xưa  một cách khéo léo, nhẹ nhàng

Xưa em chải tóc dưới trăng

Sợi thương rơi mất sợi buồn theo ai ?

Để rồi giờ đây đáp số cho bài toán tình yêu ấy chỉ là :

Tóc thề một thưở hư hao

 Em rưng mắt lệ cúi đầu xe qua

Thương em một giấc phù hoa

 Hồn ta rong ruổi như là trăng phai

(  Chút ngậm ngùi xưa- 2017 )

Nhạc sĩ Vũ Thành An đã có lần hỏi người yêu “Này em hỡi/Con đường em đi đó,

Con đường em theo đó/Đúng hay sao em? “ ( Bài không tên cuối cùng    ) thì gần đây ông đã tự tìm câu trả lời “Này em hỡi con đường em đi đó/Con đường em theo đó đúng đấy em ơi/Nếu chúng mình có thành đôi lứa/Chắc gì ta đã thoát ra đời khổ đau. “(Bài không tên cuối cùng  tiếp nối )

Nhưng NAB thì không, Dù  người xưa giờ đây cũng đã chỉ còn trong mộng tưởng khi nỗi nhớ lãng đãng như mây trời, vậy đó mà dằn vặt, vậy đó mà thiết tha 

Em giờ trong cõi sa mù

Tôi mang tình nhỏ thả thơ lên trời

 Người quên tôi giữa cuộc chơi

Tôi quên người  mất một đời bể dâu ( Tình nhỏ )

Những dòng thơ tình của NAB cũng nằm trong dòng chảy những bài thơ tình ngày xưa, từ thời những tập san “Áo Trắng” hay “Mực Tím” hay xa hơn nữa là “Tuổi Ngọc” cùng “ nòi tình “ như NAB, chúng ta củng đã từng nghe những nhà thơ đương thời hay đàn anh của NAB viết về những kỷ niệm những hoài niệm một thời xa vắng.Có nhà thơ viết da diết tận cùng

Chỉ nhớ người thôi đủ hết đời

Chim về góc biển. Bóng ra khơi

Lòng tôi lũng thấp. tâm hiu quạnh

Chẳng chiến chinh mà cũng lẻ đôi

(Chẳng chiến chinh mà cũng lẻ đôi -Du Tử Lê )

Có người mượt mà dịu dàng nhưng không kém phần chua xót

Đêm biếc cành soan, thơm giấc mơ

Đầu hiên hoa trắng nở bao giờ

Em mười sáu tuổi trăng mười sáu

Áo lụa phơi buồn sân gió xưa

Tôi dối lòng tôi đêm sắp tàn

Đêm tàn để lạnh giấc mơ em

Để bàn tay gối sầu trên ngực

Và gió thu đầy trong mắt trăng

( Khi em mười sáu- Trần Dạ Từ)

Có nhà thơ  thì thầm thỏ thẻ kể lệ với người  tình, “hăm dọa” đáng yêu

Không có anh thì ai ve vuốt

Không có anh lấy ai cười trong mắt

Ai ngồi nghe em nói chuyện thu phong

Ai cầm tay mà dắt mùa xuân

Nghe đường máu run từng cành lộc biếc

( Cần thiết -Nguyên Sa)

Còn NAB thì sao ở tuổi ấy, cũng mơ hồ lãng mạn một thưở yêu người

yêu người một thưở trăng tan

 tiếng chim vườn cũ người đành bỏ quên

 lời thương chưa chớm môi hiền

 yêu em nên để con tim dại khờ

để rồi hoa rụng chiều mưa

 em trăng mười sáu tôi vừa tương tư

( 2015)

Cái khác ở đây là Trần Dạ Từ viết bài thơ của mình năm 16 tuồi còn NAB viết bài thơ về tuổi 16 khi đã 60 tuổi. Những rung động dường như vừa mới hôm qua. Những cảm xúc không trôi đi mà đọng lại, thời gian và không  gian đặc quánh tình yêu vì khi yêu, người ta không có tuổi,mà chỉ có những rung động bao giờ cũng bồi hồi .

Tóc em thơm một rừng mai trắng

 Chiều vàng nghiêng cánh nhớ mùa xưa

 Hôn lên bờ vai em thắp nắng

Ngọt ngào hương cốm lá ngày mưa

( Tương tư tháng  giêng )

Tuổi học trò với bao kỷ niệm, lưu luyến, e ấp, một chút bẽn lẽn, một chút hờn nhè nhẹ đủ để nhớ nhau

Gói ô mai giấu hoài trong chiếc cặp

 Ai thèm ăn mà tôi lén để dành ?

Mưa nặng hạt sợ người ta ướt áo

Sợ buồn vương làm  bẩn gót chân son

 ( Còn lại chút mưa bay)

Mưa nắng hay thời tiết chỉ là cái cớ cho tác giả bộc bạch cảm xúc

Cảm ơn mưa nắng Sài Gòn 

Cảm ơn em giữ được hồn phố xưa

( Sài Gòn  một thời để nhớ -2013)

Bởi lẽ người yêu luôn tìm thấy nhau mọi nơi mọi lúc như bài hát Phạm Duy

Tìm nhau trong hoa nở

Tìm nhau trong cơn gió

Tìm nhau trong đêm khô hay mưa lũ

Tìm nhau khi nắng đổ

Tìm nhau khi trăng tỏ

Tìm nhau như chim mộng tìm người mơ.

( Tìm nhau )

Thế nên chúng ta nghe NAB băn khoăn trước sức mạnh thời gian, liệu có là cơn gió xóa mờ dĩ vãng không?

Cõi xưa hiên đời mưa nắng

 Thời gian vai áo bạc màu

Hẹn hò một thời xa vắng

 Biết còn nhớ để tìm nhau

( Còn mãi tìm nhau )

 Nhưng tác giả vững tin vào năng lực mầu nhiệm của yêu thương vì nó luôn làm mới như Shakespeare từng viết

… Love is not love ,which alters when it alteration finds…

 Love is not Time’s fool …

Love alters not with his brief hours and weeks …

 ( Sonnet 116)

( Tình yêu sẽ chẳng phải tình yêu nếu nó thay đổi theo dòng đời, nghĩ là bị xói mòn theo năm tháng, nên chẳng phải tên hề của thời gian ) .

Và NAB cho rằng phẩm tính tình yêu là bền bỉ và “ kiên trinh “

Tình tôi màu giấy mới

 Xanh bao mùa quả thơm

Tinh khôi từng nét chữ

 Giấu bao điều  ẩn hương  ..

 Em bên bờ nhật nguyệt 

 Cánh chuồn khuất mưa sương

 Tình vẫn thơm giấy mới

 Một thưở chưa biết buồn

( Tình thơm màu giấy mới )

Vì quá khứ vẫn là khoảng  thời gian ta sống và ta nhớ như  Henry Miller nói “Sứ mệnh con người trên mặt đất này là nhớ” nên NAB nhìn dòng sông trôi đi như thời gian gợi lên dư âm ngày tháng cũ

Ngồi lại bên cầu khua bao dòng nhớ

Con cá ngày về ngược nước mù tăm

 Thương hạt phù sa ngàn năm vẫn đợi

Sao sóng trong lòng đợi mãi dư âm

Ta nghe có chút gì âm hưởng Hoài Khanh

 Rồi em lại ra đi như đã đến

 Giòng sông kia nước vẫn chảy sa mù

Ta ngồi lại bên cầu thương dĩ vãng

 Nghe giữa hồn cây cỏ mọc hoang vu

( Ngồi lại bên cầu – Hoài Khanh )

Ngoài tình yêu đôi lứa, NAB còn dành cho mẹ, cho quê hương, cho trường cũ tình yêu và nỗi nhớ cũng nồng nàn không kém

Sông dài đỗ mãi khơi xa

Tình yêu mẹ chảy lời ca dao buồn

Tóc người gột cả khói sương

 Mẹ thành  mây trắng suối nguồn trong tôi

( Mây trắng trong giấc mơ tôi )

Mười năm bóng người  qua thềm cũ

Bạn đã xa tình cũng rất xa

Cuối năm uống rượu tìm hơi ấm

Mắt chợt cay theo khói quê nhà 

(Mười năm bóng người  qua thềm cũ– 2014)

Về qua trường cũ, nhà giáo, ông hiệu trưởng NAB tự hỏi

Về đâu trong sương một tà áo mỏng

 Nghe tím hoàng hôn nỗi nhớ vơi dầy

 Cuối dãy hành lang âm thầm đưa tiễn

 Chợt giật mình  thấy tóc đã như mây

( Về lại mái trường xưa- 2015)

Rất nhiều nơi chốn đã đi qua tác giả còn ghi lại 

Đêm Bạc Liêu nghe đờn ca tài tử

 Để biết  mình còn có một quê hương 

( Đêm Bạc Liêu  nghe đờn ca tài tử – 2014)…

Câu hò ngày ấy giờ đâu

 Còn đau đáu nhớ chân cầu Hiền Lương

……………

Mười năm mới về qua Vàm Cống 

 Mười năm ờ nhỉ chắc lâu hơn

Mười năm đời chỉ là giấc  mộng

Muời năm sông cạn – núi cũng mòn .

2/ Nhạc tính trong thơ NAB

Thơ NAB giàu nhạc tính, những bài thơ của anh, vần điệu du dương, dễ gợi ý hay nhạc hứng trong lòng các nhạc sĩ,từ thơ bốn chữ, năm chữ, sáu chữ …

Em tươi non như ngàn  lá

 Môi hồng thơm cánh lưu ly

Về ngang nhà thờ ngày nọ

 Chuông mơ còn dấu tình si

 ( Mùa thu xuống phố )

Chúng ta đọc tiếp

Về đâu sông ơi

Sao đi mải miết 

 Đưa người xa người

 Tháng năm biền biệt

(Về đâu sông ơi )

Bay về đâu nỗi nhớ

Cánh điệp vàng vừa rơi

Chia tay mùa hạ cuối

Có tình đầu của tôi

( Cánh diệp vàng )

…đến thơ tám chữ

Nghe ai hát bản tình ca say đắm

 Khúc boléro chiều mượn chút men cay

Tôi và em tình một thời lận đận 

Lan huệ thương hoài một sợi tóc mai

 ( Khúc tình sầu boléro)

3/ Thơ NAB mang màu sắc tiền hiện đại và một chút  hiện đại

Thủ pháp của anh phần lớn 90% là thơ có vần, thoảng hoặc có một hay hai bài tự do cũng mang đầy nhạc tính

Có lẽ nào chúng ta  không còn nhớ được mặt nhau

Khi bao mùa lá sầu đông vẫn rơi hoài lặng lẽ

Đàn dơi ăn đêm đập cánh bay chỉ chao nghiêng rất khẽ

Cũng đủ làm giật mình những chú sóc nhỏ giữa khuya …

 Chiều mênh mông mênh mông núi lạnh trắng mây ngàn

Đời cũng đành trôi xuôi lẻ loi như những cành củi mục

 Nghe hơi thở mong manh tan trong làn sương mờ đục

 Bay giữa đông người chợt hiểu thế nào là trái tim đau ..

( Màu nắng cũ )

     Ba hệ hình tiền hiện đại, (THĐ), hiện đại (HĐ) và hậu  hiện đại (HHĐ)biểu hiện từng đặc trưng thể loại, có sự đồng tồn của cả ba hệ hình trong văn chương Việt Nam .Thơ NAB thuộc hệ hình tiền hiện đại. “Ở thơ thì cốt lõi là ngôn ngữ, mà cốt lõi của ngôn ngữ là quan hệ giữa chữ và nghĩa, nên ba hệ hình tiền hiện đại,hiện đại và hậu  hiện đại của thơ là chữ -nghĩa ( từ nghĩa đến chữ ); chữ-nghĩa ( từ chữ đến nghĩa) và chữ = nghĩa (chữ nghĩa tương tác ) “ ( Đỗ Lai Thúy –Sống trải lý thuyết và lý thuyết hệ hình của tôi, trích trong Những cạnh khía của lịch sử văn học -2016)

Với tiêu chí nghĩa – chữ tức nghĩa/ ý tưởng có trước  mới tìm chữ / câu / văn bản để thể hiện nó.Thơ Mới là đỉnh cao của tiến trình phát triển thơ THĐ còn thơ tự do là tiêu biểu cho thơ hiện đại với  những cách tân của Thanh Tâm Tuyền .

    Chúng ta biết mục tiêu của mỗi hệ hình là khác nhau: Mỹ học của cái Đẹp ( tiền HĐ) Mỹ học của Siêu tuyệt ( HĐ) vàMỹ học của cái  Khác (HHĐ). Cái Đẹp ấy NAB đã đi tìm gần trọn đời mình và anh đã may mắn nhận được sự đồng cảm của thời đại vì thơ anh đăng báo nào cũng được, trong nước hay hải ngoại, nó hiền lành như chính con người anh chỉ đau đáu một tình yêu long lanh như hạt sương đầu đời nhưng cái hay là anh còn giữ sự rung động đến bây giờ vì trong “ký ức long đong” ấy vẫn còn “một thưở biết buồn” giúp anh làm nguồn lực viết thành thơ. Hãy đi vào cõi thơ giàu nhạc tính ấy và nghe  những bài thơ anh được hát lên .

Em mang đi giấc mơ thời trai trẻ

Ta mãi tìm trong ký ức long đong

Gió lênh đênh như chưa từng biết nhớ
 Đời xanh rêu chạm một thưở biết buồn

    Khi nhìn lại mình, dù “đời đã xanh rêu”( Trịnh Công Sơn ) vẫn cố tìm trong đó chút nắng còn sót lại từ ngày xưa, chút tình trong sương khói thời gian chỉ thấy mình như bóng nhạn trên sông. NAB chỉ ngậm ngùi

 Ngôi nhà  cũ không còn ai về nữa

 Người tìm nhau như cánh nhạn phiêu bồng

 Ta chỉ thấy bóng chiều rơi hấp hối

Khói quê nhà cay mắt gởi bên sông

( Thương sợi khói quê nhà )

Và anh lại tiếp tục làm thơ vì như anh nói

Hẹn hò một thời xa vắng

 Biết còn nhớ để tìm nhau

 là anh đang rất nhớ dù có tìm nhau hay không. Chúng ta lại có cơ hội đọc những vần thơ mới của NAB. Mong thay !

 Nguyên Cẩn

Zen Painting – Tranh: Micheal Haran (Nguồn: michealharan.art)

ĐÊM TRĂNG ĐỌC KINH HOA NGHIÊM

Hoa Nghiêm thắp ánh từ quang

Trang kinh ẩn hiện đạo vàng dưới trăng

Chân như làm cuộc hóa thân

Trùng trùng duyên khởi thoát dần bến mê.

.

Gieo trồng hạt giống bồ đề

Tu tâm dưỡng tánh cận kề thảnh thơi

Lòng thanh tịnh – Sáng gương soi

Hoằng dương chánh pháp cho người thiện lương.

.

Hành “Bồ tát đạo” lạ thường

Ban ơn cứu khổ mở đường chúng sinh

Buồn đau bất hạnh thường tình

Gieo nhân hái quả niềm tin vững bền.

.

Suối nguồn tắm mát uyên nguyên

Con đường giác ngộ hữu duyên an hòa

Ngược dòng danh lợi phù hoa

Gột sương tắm nắng bao la giữa đời.

.

Con đường thoát kiếp luân hồi

Đóa hoa phước huệ sáng ngời nhân gian

Một lòng hạnh nguyện hiến dâng

Chân tâm Phật tính dương quang nhiệm mầu.

DƯỚI MÁI CHÙA XƯA

Dưới tàng cổ thụ già nua

Lắng trong sương tiếng chuông chùa công phu

Mái đao cong vút trầm tư

Trời pha ráng đỏ hình như nhuộm chiều.

.

Cánh diều no gió liêu xiêu

Sắc màu huyền ảo gợi nhiều nhớ thương

Lên chùa từ lúc tinh sương

Hồi kinh đảnh lễ trầm hương diệu huyền.

.

Con đường đá sỏi chân quen

Qua bờ ruộng nhỏ gập ghềnh thấp cao

Gió đồng xanh khúc đồng dao

Cổng tam quan chợt rì rào tiếng mưa.

.

Sân thiền mái ngói nâu xưa

Buổi mai sen nở hương vừa thoảng bay

Buồng cau nải chuối cầu may

Quy y tam bảo nẻo ngay đường trần.

.

Đâu rồi ánh mắt từ tâm

Trông veo vệt nắng khê bồng giấc trưa

Hỏi thầm mây trắng về chưa

Tôi ngồi dưới mái chùa xưa – chợt buồn

MƯA NÚI

Ta oằn mình xuống núi

Mưa ào ạt đuổi theo

Đá lăn thành cơn bão

Đất trời hóa cheo leo.

.

Mòn dấu chân hành sĩ

Khất thực những cơn mưa

Sủi tăm cơn hồng thủy

Đánh dạt bờ lau thưa.

.

Con sâu nào hóa bướm

Róc rách dưới ngàn khe

Tiếng chim rừng sạt cánh

Gió thốc đời ai che.

.

Người hành hương đất Phật

Trút hết  bao ưu phiền

Đâu hay tình chưa cạn

Giấu mãi ngăn đời riêng.

.

Chạy theo cơn mưa núi

Vồ cao xám tận trời

Lòng bỗng dưng chợt ngộ

Giấc mơ tình vừa trôi

NGUYỄN AN BÌNH

Xin Bấm Vào Đây

Nguyễn An Bình: QUA MIỀN ĐẤT NHỚ (Tuyển tập ca khúc thơ phổ nhạc – HỒ HOÀNG)

NGUYÊN CẨN: Nguyễn An Bình – Nhà thơ của tình yêu và nỗi nhớ

Dẫn nhập:

    Sáu tập thơ với hơn 500 bài thơ phổ nhạc – một con số kỷ lục của một người làm thơ được phổ nhạc bởi nhiều nhạc sĩ khác nhau, trong đó có người phổ nhiều như anh Mộc Thiêng, có người ít hơn như anh Huy Thọ hay Phan Bá Kiệt… Để có một cái nhìn đầy đủ về thơ Nguyễn An Bình (NAB) chắc chúng  ta phải có  một công trình dài hơi và cần nhiều thời gian hơn. Trong bài viết này. chúng  tôi chỉ có tham vọng khiêm tốn là đưa ra một lát cắt hay một cái nhìn lướt qua( a glimpse ) dòng thơ NAB để dừng lại ở một vài nhận định tổng quát .

    Chúng ta hãy cùng nhau bước vào cõi thơ NAB với tất cả sự trân trọng để khám phá xem NAB đã duy trì và luôn giữ nguồn “thi hứng” mãnh liệt và tươi trẻ của mình như thế nào ?

1/Chàng Peter Pan của thơ tình yêu

Peter Pan là một nhân vật  của nhà văn James Matthew Barrie. Peter Pan mang hình hài của một thiếu niên biết bay, luôn muốn vui chơi và hưởng thụ cuộc sống, chính vì thế cậu luôn tìm cách không “già hóa” và mãi mãi thanh xuân. NAB cũng có nét ấy.Tình yêu luôn tồn tại trong mọi bài thơ, luôn trẻ trung, luôn thao thức dù ở tuổi nào.Ta ngờ như tác giả vẫn “nuôi dưỡng” trong tâm hồn mình tình yêu ngày xưa ấy như chất liệu hay động cơ để viết thơ hôm nay hay là tình yêu ấy quá sâu lắng nên vẫn cứ lần khân ở lại cùng nhà thơ bất chấp năm tháng với tất cả cung bậc vui buồn :

 Tôi ngẩn ngơ tìm cây  hạnh phúc

 Lang thang hoài  hết tuổi thanh xuân

Mãi theo em, lên rừng xuống phố

Thưở yêu người ngậm ngải trầm luân

….

Chim, lạc núi đường bay thăm  thẳm

 Tiếng kêu buồn khắc khoải trong sương

 Bóng em khuất trong đời lặng lẽ

 Tôi thương người nước mắt rưng rưng.

( Phiến tình sầu cuối đông-2014 )

     Hãy thử so sánh hai bài thơ viết cách nhau gần 40 năm, chúng ta thấy dù có đi đâu hay làm gì, có trải qua bao nhiêu biến cố trong đời, tác giả khi khắc họa tình yêu luôn nồng nàn trong ký ức. Bài thơ anh viết năm 19 tuổi :

Cần Thơ có những ngày mưa bay

Là bóng em còn lại tháng ngày

Đường về chắc là buồn muôn thưở

Như cuộc đời này anh trắng tay

 (Cần Thơ có những ngày mưa -1973)

 hay

Như  nước xa nguồn sông Ngã bảy

Con tàu tách bến sẽ về đâu ?

Như tình ta đã chia nhiều lối

Chờ đợi nhau cũng đến bạc đầu

 ( Dòng sông Ngả bảy -1973)

Và tâm tình ấy vẫn cứ thổn thức sau khi anh đi tròn một vòng hoa giáp đến 60 tuổi

Đời  vẫn trôi hoài nước vẫn xuôi

Sông sâu bên lở nhớ bên bồi 

Hạt nắng mùa xưa thành giọt lệ

Mất dấu tình sầu lệ vỡ thôi

( Hạt nắng mùa xưa – 2014)

Khi đang yêu năm 21 tuổi, anh viết

Lòng anh bão nhỏ

Một thưở yêu người

Tình xanh ai nhớ

 E ấp môi cười

 Cây như trốn gió

 Trao em hoa đời

( Lòng anh bão nhỏ -1975)

Và 40 năm sau anh viết tiếp bài thơ tình dang dở ấy

Nhỏ  ơi nhỏ bốn mươi năm rồi đó

Cửa thời gian  đóng mở thật vô tình …

 …Thư của nhỏ nằm im trong ngăn tủ

Biết bao năm mực giấy đã phai mờ

Bông hoa tím ép nằm trong trang vở

 Vẫn dịu dàng ôm ấp một vần thơ 

( Bài cho nhỏ- 2013)

Phải chăng như ai đó nói nỗi cô đơn là bạn của nhà thơ hay những giấc mộng không thành là cội nguồn của thi ca và âm nhạc. Một mối tình dang dở phải chăng là thi hứng cho tác giả viết được những câu thơ như:

Em có còn nhớ anh

 Như lá nhớ  xa cành

Con sông dài nhớ biển

Chiếc thuyền nan nhớ bến

Dẫu lìa cội xa nguồn

 Kiếp tằm còn tơ vương

( Phố mưa )

Em hóa thành ngọn gió

Gió chiều thổi qua sông

 Tình tôi theo ngọn sóng

Sóng xô se thắt lòng

( Thu trên tay người )

Người tình ấy vẫn đi về trong thi ca hay tâm hồn nhà thơ để anh mãi hỏi câu hỏi ngày xưa  một cách khéo léo, nhẹ nhàng

Xưa em chải tóc dưới trăng

Sợi thương rơi mất sợi buồn theo ai ?

Để rồi giờ đây đáp số cho bài toán tình yêu ấy chỉ là :

Tóc thề một thưở hư hao

 Em rưng mắt lệ cúi đầu xe qua

Thương em một giấc phù hoa

 Hồn ta rong ruổi như là trăng phai

(  Chút ngậm ngùi xưa- 2017 )

Nhạc sĩ Vũ Thành An đã có lần hỏi người yêu “Này em hỡi/Con đường em đi đó,

Con đường em theo đó/Đúng hay sao em? “ ( Bài không tên cuối cùng    ) thì gần đây ông đã tự tìm câu trả lời “Này em hỡi con đường em đi đó/Con đường em theo đó đúng đấy em ơi/Nếu chúng mình có thành đôi lứa/Chắc gì ta đã thoát ra đời khổ đau. “(Bài không tên cuối cùng  tiếp nối )

Nhưng NAB thì không, Dù  người xưa giờ đây cũng đã chỉ còn trong mộng tưởng khi nỗi nhớ lãng đãng như mây trời, vậy đó mà dằn vặt, vậy đó mà thiết tha 

Em giờ trong cõi sa mù

Tôi mang tình nhỏ thả thơ lên trời

 Người quên tôi giữa cuộc chơi

Tôi quên người  mất một đời bể dâu ( Tình nhỏ )

Những dòng thơ tình của NAB cũng nằm trong dòng chảy những bài thơ tình ngày xưa, từ thời những tập san “Áo Trắng” hay “Mực Tím” hay xa hơn nữa là “Tuổi Ngọc” cùng “ nòi tình “ như NAB, chúng ta củng đã từng nghe những nhà thơ đương thời hay đàn anh của NAB viết về những kỷ niệm những hoài niệm một thời xa vắng.Có nhà thơ viết da diết tận cùng

Chỉ nhớ người thôi đủ hết đời

Chim về góc biển. Bóng ra khơi

Lòng tôi lũng thấp. tâm hiu quạnh

Chẳng chiến chinh mà cũng lẻ đôi

(Chẳng chiến chinh mà cũng lẻ đôi -Du Tử Lê )

Có người mượt mà dịu dàng nhưng không kém phần chua xót

Đêm biếc cành soan, thơm giấc mơ

Đầu hiên hoa trắng nở bao giờ

Em mười sáu tuổi trăng mười sáu

Áo lụa phơi buồn sân gió xưa

Tôi dối lòng tôi đêm sắp tàn

Đêm tàn để lạnh giấc mơ em

Để bàn tay gối sầu trên ngực

Và gió thu đầy trong mắt trăng

( Khi em mười sáu- Trần Dạ Từ)

Có nhà thơ  thì thầm thỏ thẻ kể lệ với người  tình, “hăm dọa” đáng yêu

Không có anh thì ai ve vuốt

Không có anh lấy ai cười trong mắt

Ai ngồi nghe em nói chuyện thu phong

Ai cầm tay mà dắt mùa xuân

Nghe đường máu run từng cành lộc biếc

( Cần thiết -Nguyên Sa)

Còn NAB thì sao ở tuổi ấy, cũng mơ hồ lãng mạn một thưở yêu người

yêu người một thưở trăng tan

 tiếng chim vườn cũ người đành bỏ quên

 lời thương chưa chớm môi hiền

 yêu em nên để con tim dại khờ

để rồi hoa rụng chiều mưa

 em trăng mười sáu tôi vừa tương tư

( 2015)

Cái khác ở đây là Trần Dạ Từ viết bài thơ của mình năm 16 tuồi còn NAB viết bài thơ về tuổi 16 khi đã 60 tuổi. Những rung động dường như vừa mới hôm qua. Những cảm xúc không trôi đi mà đọng lại, thời gian và không  gian đặc quánh tình yêu vì khi yêu, người ta không có tuổi,mà chỉ có những rung động bao giờ cũng bồi hồi .

Tóc em thơm một rừng mai trắng

 Chiều vàng nghiêng cánh nhớ mùa xưa

 Hôn lên bờ vai em thắp nắng

Ngọt ngào hương cốm lá ngày mưa

( Tương tư tháng  giêng )

Tuổi học trò với bao kỷ niệm, lưu luyến, e ấp, một chút bẽn lẽn, một chút hờn nhè nhẹ đủ để nhớ nhau

Gói ô mai giấu hoài trong chiếc cặp

 Ai thèm ăn mà tôi lén để dành ?

Mưa nặng hạt sợ người ta ướt áo

Sợ buồn vương làm  bẩn gót chân son

 ( Còn lại chút mưa bay)

Mưa nắng hay thời tiết chỉ là cái cớ cho tác giả bộc bạch cảm xúc

Cảm ơn mưa nắng Sài Gòn 

Cảm ơn em giữ được hồn phố xưa

( Sài Gòn  một thời để nhớ -2013)

Bởi lẽ người yêu luôn tìm thấy nhau mọi nơi mọi lúc như bài hát Phạm Duy

Tìm nhau trong hoa nở

Tìm nhau trong cơn gió

Tìm nhau trong đêm khô hay mưa lũ

Tìm nhau khi nắng đổ

Tìm nhau khi trăng tỏ

Tìm nhau như chim mộng tìm người mơ.

( Tìm nhau )

Thế nên chúng ta nghe NAB băn khoăn trước sức mạnh thời gian, liệu có là cơn gió xóa mờ dĩ vãng không?

Cõi xưa hiên đời mưa nắng

 Thời gian vai áo bạc màu

Hẹn hò một thời xa vắng

 Biết còn nhớ để tìm nhau

( Còn mãi tìm nhau )

 Nhưng tác giả vững tin vào năng lực mầu nhiệm của yêu thương vì nó luôn làm mới như Shakespeare từng viết

… Love is not love ,which alters when it alteration finds…

 Love is not Time’s fool …

Love alters not with his brief hours and weeks …

 ( Sonnet 116)

( Tình yêu sẽ chẳng phải tình yêu nếu nó thay đổi theo dòng đời, nghĩ là bị xói mòn theo năm tháng, nên chẳng phải tên hề của thời gian ) .

Và NAB cho rằng phẩm tính tình yêu là bền bỉ và “ kiên trinh “

Tình tôi màu giấy mới

 Xanh bao mùa quả thơm

Tinh khôi từng nét chữ

 Giấu bao điều  ẩn hương  ..

 Em bên bờ nhật nguyệt 

 Cánh chuồn khuất mưa sương

 Tình vẫn thơm giấy mới

 Một thưở chưa biết buồn

( Tình thơm màu giấy mới )

Vì quá khứ vẫn là khoảng  thời gian ta sống và ta nhớ như  Henry Miller nói “Sứ mệnh con người trên mặt đất này là nhớ” nên NAB nhìn dòng sông trôi đi như thời gian gợi lên dư âm ngày tháng cũ

Ngồi lại bên cầu khua bao dòng nhớ

Con cá ngày về ngược nước mù tăm

 Thương hạt phù sa ngàn năm vẫn đợi

Sao sóng trong lòng đợi mãi dư âm

Ta nghe có chút gì âm hưởng Hoài Khanh

 Rồi em lại ra đi như đã đến

 Giòng sông kia nước vẫn chảy sa mù

Ta ngồi lại bên cầu thương dĩ vãng

 Nghe giữa hồn cây cỏ mọc hoang vu

( Ngồi lại bên cầu – Hoài Khanh )

Ngoài tình yêu đôi lứa, NAB còn dành cho mẹ, cho quê hương, cho trường cũ tình yêu và nỗi nhớ cũng nồng nàn không kém

Sông dài đỗ mãi khơi xa

Tình yêu mẹ chảy lời ca dao buồn

Tóc người gột cả khói sương

 Mẹ thành  mây trắng suối nguồn trong tôi

( Mây trắng trong giấc mơ tôi )

Mười năm bóng người  qua thềm cũ

Bạn đã xa tình cũng rất xa

Cuối năm uống rượu tìm hơi ấm

Mắt chợt cay theo khói quê nhà 

(Mười năm bóng người  qua thềm cũ– 2014)

Về qua trường cũ, nhà giáo, ông hiệu trưởng NAB tự hỏi

Về đâu trong sương một tà áo mỏng

 Nghe tím hoàng hôn nỗi nhớ vơi dầy

 Cuối dãy hành lang âm thầm đưa tiễn

 Chợt giật mình  thấy tóc đã như mây

( Về lại mái trường xưa- 2015)

Rất nhiều nơi chốn đã đi qua tác giả còn ghi lại 

Đêm Bạc Liêu nghe đờn ca tài tử

 Để biết  mình còn có một quê hương 

( Đêm Bạc Liêu  nghe đờn ca tài tử – 2014)…

Câu hò ngày ấy giờ đâu

 Còn đau đáu nhớ chân cầu Hiền Lương

……………

Mười năm mới về qua Vàm Cống 

 Mười năm ờ nhỉ chắc lâu hơn

Mười năm đời chỉ là giấc  mộng

Muời năm sông cạn – núi cũng mòn .

2/ Nhạc tính trong thơ NAB

Thơ NAB giàu nhạc tính, những bài thơ của anh, vần điệu du dương, dễ gợi ý hay nhạc hứng trong lòng các nhạc sĩ,từ thơ bốn chữ, năm chữ, sáu chữ …

Em tươi non như ngàn  lá

 Môi hồng thơm cánh lưu ly

Về ngang nhà thờ ngày nọ

 Chuông mơ còn dấu tình si

 ( Mùa thu xuống phố )

Chúng ta đọc tiếp

Về đâu sông ơi

Sao đi mải miết 

 Đưa người xa người

 Tháng năm biền biệt

(Về đâu sông ơi )

Bay về đâu nỗi nhớ

Cánh điệp vàng vừa rơi

Chia tay mùa hạ cuối

Có tình đầu của tôi

( Cánh diệp vàng )

…đến thơ tám chữ

Nghe ai hát bản tình ca say đắm

 Khúc boléro chiều mượn chút men cay

Tôi và em tình một thời lận đận 

Lan huệ thương hoài một sợi tóc mai

 ( Khúc tình sầu boléro)

3/ Thơ NAB mang màu sắc tiền hiện đại và một chút  hiện đại

Thủ pháp của anh phần lớn 90% là thơ có vần, thoảng hoặc có một hay hai bài tự do cũng mang đầy nhạc tính

Có lẽ nào chúng ta  không còn nhớ được mặt nhau

Khi bao mùa lá sầu đông vẫn rơi hoài lặng lẽ

Đàn dơi ăn đêm đập cánh bay chỉ chao nghiêng rất khẽ

Cũng đủ làm giật mình những chú sóc nhỏ giữa khuya …

 Chiều mênh mông mênh mông núi lạnh trắng mây ngàn

Đời cũng đành trôi xuôi lẻ loi như những cành củi mục

 Nghe hơi thở mong manh tan trong làn sương mờ đục

 Bay giữa đông người chợt hiểu thế nào là trái tim đau ..

( Màu nắng cũ )

     Ba hệ hình tiền hiện đại, (THĐ), hiện đại (HĐ) và hậu  hiện đại (HHĐ)biểu hiện từng đặc trưng thể loại, có sự đồng tồn của cả ba hệ hình trong văn chương Việt Nam .Thơ NAB thuộc hệ hình tiền hiện đại. “Ở thơ thì cốt lõi là ngôn ngữ, mà cốt lõi của ngôn ngữ là quan hệ giữa chữ và nghĩa, nên ba hệ hình tiền hiện đại,hiện đại và hậu  hiện đại của thơ là chữ -nghĩa ( từ nghĩa đến chữ ); chữ-nghĩa ( từ chữ đến nghĩa) và chữ = nghĩa (chữ nghĩa tương tác ) “ ( Đỗ Lai Thúy –Sống trải lý thuyết và lý thuyết hệ hình của tôi, trích trong Những cạnh khía của lịch sử văn học -2016)

Với tiêu chí nghĩa – chữ tức nghĩa/ ý tưởng có trước  mới tìm chữ / câu / văn bản để thể hiện nó.Thơ Mới là đỉnh cao của tiến trình phát triển thơ THĐ còn thơ tự do là tiêu biểu cho thơ hiện đại với  những cách tân của Thanh Tâm Tuyền .

    Chúng ta biết mục tiêu của mỗi hệ hình là khác nhau: Mỹ học của cái Đẹp ( tiền HĐ) Mỹ học của Siêu tuyệt ( HĐ) vàMỹ học của cái  Khác (HHĐ). Cái Đẹp ấy NAB đã đi tìm gần trọn đời mình và anh đã may mắn nhận được sự đồng cảm của thời đại vì thơ anh đăng báo nào cũng được, trong nước hay hải ngoại, nó hiền lành như chính con người anh chỉ đau đáu một tình yêu long lanh như hạt sương đầu đời nhưng cái hay là anh còn giữ sự rung động đến bây giờ vì trong “ký ức long đong” ấy vẫn còn “một thưở biết buồn” giúp anh làm nguồn lực viết thành thơ. Hãy đi vào cõi thơ giàu nhạc tính ấy và nghe  những bài thơ anh được hát lên .

Em mang đi giấc mơ thời trai trẻ

Ta mãi tìm trong ký ức long đong

Gió lênh đênh như chưa từng biết nhớ
 Đời xanh rêu chạm một thưở biết buồn

    Khi nhìn lại mình, dù “đời đã xanh rêu”( Trịnh Công Sơn ) vẫn cố tìm trong đó chút nắng còn sót lại từ ngày xưa, chút tình trong sương khói thời gian chỉ thấy mình như bóng nhạn trên sông. NAB chỉ ngậm ngùi

 Ngôi nhà  cũ không còn ai về nữa

 Người tìm nhau như cánh nhạn phiêu bồng

 Ta chỉ thấy bóng chiều rơi hấp hối

Khói quê nhà cay mắt gởi bên sông

( Thương sợi khói quê nhà )

Và anh lại tiếp tục làm thơ vì như anh nói

Hẹn hò một thời xa vắng

 Biết còn nhớ để tìm nhau

 là anh đang rất nhớ dù có tìm nhau hay không. Chúng ta lại có cơ hội đọc những vần thơ mới của NAB. Mong thay !

 Nguyên Cẩn

Sen – Tranh: MAI TÂM

CẦN CÓ MỘT TẤM LÒNG

Sống cần có một tấm lòng

Yêu thương sẻ chia hạnh phúc

Bơi qua hết một đời sông

Buông chèo không hề hối tiếc.

.

Khúc hát thuộc về trời xanh

Chim ơi đừng thôi tiếng hót

Biển cả bốn mùa mênh mông

Suối sông đừng ngưng tuôn chảy.

.

Từ tâm nhóm lên tia lửa

Thắp sáng thành ngọn hải đăng

Trái tim nồng nàn hơi thở

Nhiệm mầu ánh sáng tuệ căn.

.

Thấm nhuần từ bi lời Phật

Cuối đường chân sẽ nở hoa

Tình yêu từ trong cuộc sống

Gần ta tìm mãi đâu xa.

.

Ngày sau hóa thành mây trắng

Tro tàn ấm ngọn lửa đông

Dù ẩn sâu trong trầm tích

Sống cần có một tấm lòng.

CÕI TỊNH

Khi về nằm dưới đài hoa

Suối nguồn vi diệu tâm ca lạ thường

Sương mai giọt nắng cành dương

Buồn vui đi hết dặm đường tử sinh.

.

Đời như mây nổi thay hình

Hợp tan mấy thuở phù sinh trên ngàn

La đà trắng ngọn cỏ tranh

Mong manh bọt biển đầu gành đó thôi.

.

Khi về nghe tiếng hạc vui

Từ tâm thanh tịnh thấy đời như nhiên

Chơn không ngộ ánh diệu huyền

Chân trời bát nhã con thuyền ra khơi.

.

Có hoa xanh mát môi cười

Từ trong sỏi đá hát lời yêu thương

Hư vinh huyễn mộng vô thường

Hoa vàng trúc biếc am dường đâu đây.

.

Khi về ngủ dưới đồi mây

Bốn mùa nắng sớm sương đầy trong veo

Nương chiều ngan ngát hương theo

Mờ trong mây khói bọt bèo tháng năm.

.

Thong dong cuộc lữ thăng trầm

Nhẹ trong hơi thở thì thầm tiêu dao

Sen trong bùn vẫn thanh cao

Về trong cõi tịnh cành đào trổ bông

DÒNG SÔNG TỈNH THỨC

Hình như sen trong hồ sáng nay vừa nở

Lấp lánh dưới ánh mặt trời ban mai rực rỡ

Sương trong veo đọng lại trên cành lá nõn

Long lanh sắc màu huyền diệu tinh khôi

Thầm lặng tỏa hương thơm ngát dâng đời

Em có nghĩ điều gì không nhỉ

Sen mọc trong bùn mà hồn vẫn thanh cao?

.

Ta đi giữa nhân gian dốc thẳm đèo cao

Bơi qua dòng sông tỉnh thức

Bơi qua dòng sông cuộn dòng trong đục

Biết bến nào gần biết bến nào xa

Bến nào đưa ta về đến cõi yêu thương

Giữa đại dương đầy bão tố.

.

Hạnh phúc đâu phải là giấc mơ hoa

Luôn bắt đầu bằng những điều bình dị

Đừng giữ mãi những gì vị kỷ

Sống là để cho đi nào giữ lấy riêng mình

Đêm có dài rồi cũng sẽ bình minh

Như trái tim hồng luôn đập trong lồng ngực

Luôn nhắc nhở ta tỉnh thức

Như sen trong bùn vẫn thanh sạch thủy chung

NGUYỄN AN BÌNH

Xin Bấm Vào Đây

Nguyễn An Bình: TÌNH THƠM MÀU GIẤY MỚI (Tuyển tập ca khúc thơ phổ nhạc)

NGUYÊN CẨN: Nguyễn An Bình – Nhà thơ của tình yêu và nỗi nhớ

Dẫn nhập:

    Sáu tập thơ với hơn 500 bài thơ phổ nhạc – một con số kỷ lục của một người làm thơ được phổ nhạc bởi nhiều nhạc sĩ khác nhau, trong đó có người phổ nhiều như anh Mộc Thiêng, có người ít hơn như anh Huy Thọ hay Phan Bá Kiệt… Để có một cái nhìn đầy đủ về thơ Nguyễn An Bình (NAB) chắc chúng  ta phải có  một công trình dài hơi và cần nhiều thời gian hơn. Trong bài viết này. chúng  tôi chỉ có tham vọng khiêm tốn là đưa ra một lát cắt hay một cái nhìn lướt qua( a glimpse ) dòng thơ NAB để dừng lại ở một vài nhận định tổng quát .

    Chúng ta hãy cùng nhau bước vào cõi thơ NAB với tất cả sự trân trọng để khám phá xem NAB đã duy trì và luôn giữ nguồn “thi hứng” mãnh liệt và tươi trẻ của mình như thế nào ?

1/Chàng Peter Pan của thơ tình yêu

Peter Pan là một nhân vật  của nhà văn James Matthew Barrie. Peter Pan mang hình hài của một thiếu niên biết bay, luôn muốn vui chơi và hưởng thụ cuộc sống, chính vì thế cậu luôn tìm cách không “già hóa” và mãi mãi thanh xuân. NAB cũng có nét ấy.Tình yêu luôn tồn tại trong mọi bài thơ, luôn trẻ trung, luôn thao thức dù ở tuổi nào.Ta ngờ như tác giả vẫn “nuôi dưỡng” trong tâm hồn mình tình yêu ngày xưa ấy như chất liệu hay động cơ để viết thơ hôm nay hay là tình yêu ấy quá sâu lắng nên vẫn cứ lần khân ở lại cùng nhà thơ bất chấp năm tháng với tất cả cung bậc vui buồn :

 Tôi ngẩn ngơ tìm cây  hạnh phúc

 Lang thang hoài  hết tuổi thanh xuân

Mãi theo em, lên rừng xuống phố

Thưở yêu người ngậm ngải trầm luân

….

Chim, lạc núi đường bay thăm  thẳm

 Tiếng kêu buồn khắc khoải trong sương

 Bóng em khuất trong đời lặng lẽ

 Tôi thương người nước mắt rưng rưng.

( Phiến tình sầu cuối đông-2014 )

     Hãy thử so sánh hai bài thơ viết cách nhau gần 40 năm, chúng ta thấy dù có đi đâu hay làm gì, có trải qua bao nhiêu biến cố trong đời, tác giả khi khắc họa tình yêu luôn nồng nàn trong ký ức. Bài thơ anh viết năm 19 tuổi :

Cần Thơ có những ngày mưa bay

Là bóng em còn lại tháng ngày

Đường về chắc là buồn muôn thưở

Như cuộc đời này anh trắng tay

 (Cần Thơ có những ngày mưa -1973)

 hay

Như  nước xa nguồn sông Ngã bảy

Con tàu tách bến sẽ về đâu ?

Như tình ta đã chia nhiều lối

Chờ đợi nhau cũng đến bạc đầu

 ( Dòng sông Ngả bảy -1973)

Và tâm tình ấy vẫn cứ thổn thức sau khi anh đi tròn một vòng hoa giáp đến 60 tuổi

Đời  vẫn trôi hoài nước vẫn xuôi

Sông sâu bên lở nhớ bên bồi 

Hạt nắng mùa xưa thành giọt lệ

Mất dấu tình sầu lệ vỡ thôi

( Hạt nắng mùa xưa – 2014)

Khi đang yêu năm 21 tuổi, anh viết

Lòng anh bão nhỏ

Một thưở yêu người

Tình xanh ai nhớ

 E ấp môi cười

 Cây như trốn gió

 Trao em hoa đời

( Lòng anh bão nhỏ -1975)

Và 40 năm sau anh viết tiếp bài thơ tình dang dở ấy

Nhỏ  ơi nhỏ bốn mươi năm rồi đó

Cửa thời gian  đóng mở thật vô tình …

 …Thư của nhỏ nằm im trong ngăn tủ

Biết bao năm mực giấy đã phai mờ

Bông hoa tím ép nằm trong trang vở

 Vẫn dịu dàng ôm ấp một vần thơ 

( Bài cho nhỏ- 2013)

Phải chăng như ai đó nói nỗi cô đơn là bạn của nhà thơ hay những giấc mộng không thành là cội nguồn của thi ca và âm nhạc. Một mối tình dang dở phải chăng là thi hứng cho tác giả viết được những câu thơ như:

Em có còn nhớ anh

 Như lá nhớ  xa cành

Con sông dài nhớ biển

Chiếc thuyền nan nhớ bến

Dẫu lìa cội xa nguồn

 Kiếp tằm còn tơ vương

( Phố mưa )

Em hóa thành ngọn gió

Gió chiều thổi qua sông

 Tình tôi theo ngọn sóng

Sóng xô se thắt lòng

( Thu trên tay người )

Người tình ấy vẫn đi về trong thi ca hay tâm hồn nhà thơ để anh mãi hỏi câu hỏi ngày xưa  một cách khéo léo, nhẹ nhàng

Xưa em chải tóc dưới trăng

Sợi thương rơi mất sợi buồn theo ai ?

Để rồi giờ đây đáp số cho bài toán tình yêu ấy chỉ là :

Tóc thề một thưở hư hao

 Em rưng mắt lệ cúi đầu xe qua

Thương em một giấc phù hoa

 Hồn ta rong ruổi như là trăng phai

(  Chút ngậm ngùi xưa- 2017 )

Nhạc sĩ Vũ Thành An đã có lần hỏi người yêu “Này em hỡi/Con đường em đi đó,

Con đường em theo đó/Đúng hay sao em? “ ( Bài không tên cuối cùng    ) thì gần đây ông đã tự tìm câu trả lời “Này em hỡi con đường em đi đó/Con đường em theo đó đúng đấy em ơi/Nếu chúng mình có thành đôi lứa/Chắc gì ta đã thoát ra đời khổ đau. “(Bài không tên cuối cùng  tiếp nối )

Nhưng NAB thì không, Dù  người xưa giờ đây cũng đã chỉ còn trong mộng tưởng khi nỗi nhớ lãng đãng như mây trời, vậy đó mà dằn vặt, vậy đó mà thiết tha 

Em giờ trong cõi sa mù

Tôi mang tình nhỏ thả thơ lên trời

 Người quên tôi giữa cuộc chơi

Tôi quên người  mất một đời bể dâu ( Tình nhỏ )

Những dòng thơ tình của NAB cũng nằm trong dòng chảy những bài thơ tình ngày xưa, từ thời những tập san “Áo Trắng” hay “Mực Tím” hay xa hơn nữa là “Tuổi Ngọc” cùng “ nòi tình “ như NAB, chúng ta củng đã từng nghe những nhà thơ đương thời hay đàn anh của NAB viết về những kỷ niệm những hoài niệm một thời xa vắng.Có nhà thơ viết da diết tận cùng

Chỉ nhớ người thôi đủ hết đời

Chim về góc biển. Bóng ra khơi

Lòng tôi lũng thấp. tâm hiu quạnh

Chẳng chiến chinh mà cũng lẻ đôi

(Chẳng chiến chinh mà cũng lẻ đôi -Du Tử Lê )

Có người mượt mà dịu dàng nhưng không kém phần chua xót

Đêm biếc cành soan, thơm giấc mơ

Đầu hiên hoa trắng nở bao giờ

Em mười sáu tuổi trăng mười sáu

Áo lụa phơi buồn sân gió xưa

Tôi dối lòng tôi đêm sắp tàn

Đêm tàn để lạnh giấc mơ em

Để bàn tay gối sầu trên ngực

Và gió thu đầy trong mắt trăng

( Khi em mười sáu- Trần Dạ Từ)

Có nhà thơ  thì thầm thỏ thẻ kể lệ với người  tình, “hăm dọa” đáng yêu

Không có anh thì ai ve vuốt

Không có anh lấy ai cười trong mắt

Ai ngồi nghe em nói chuyện thu phong

Ai cầm tay mà dắt mùa xuân

Nghe đường máu run từng cành lộc biếc

( Cần thiết -Nguyên Sa)

Còn NAB thì sao ở tuổi ấy, cũng mơ hồ lãng mạn một thưở yêu người

yêu người một thưở trăng tan

 tiếng chim vườn cũ người đành bỏ quên

 lời thương chưa chớm môi hiền

 yêu em nên để con tim dại khờ

để rồi hoa rụng chiều mưa

 em trăng mười sáu tôi vừa tương tư

( 2015)

Cái khác ở đây là Trần Dạ Từ viết bài thơ của mình năm 16 tuồi còn NAB viết bài thơ về tuổi 16 khi đã 60 tuổi. Những rung động dường như vừa mới hôm qua. Những cảm xúc không trôi đi mà đọng lại, thời gian và không  gian đặc quánh tình yêu vì khi yêu, người ta không có tuổi,mà chỉ có những rung động bao giờ cũng bồi hồi .

Tóc em thơm một rừng mai trắng

 Chiều vàng nghiêng cánh nhớ mùa xưa

 Hôn lên bờ vai em thắp nắng

Ngọt ngào hương cốm lá ngày mưa

( Tương tư tháng  giêng )

Tuổi học trò với bao kỷ niệm, lưu luyến, e ấp, một chút bẽn lẽn, một chút hờn nhè nhẹ đủ để nhớ nhau

Gói ô mai giấu hoài trong chiếc cặp

 Ai thèm ăn mà tôi lén để dành ?

Mưa nặng hạt sợ người ta ướt áo

Sợ buồn vương làm  bẩn gót chân son

 ( Còn lại chút mưa bay)

Mưa nắng hay thời tiết chỉ là cái cớ cho tác giả bộc bạch cảm xúc

Cảm ơn mưa nắng Sài Gòn 

Cảm ơn em giữ được hồn phố xưa

( Sài Gòn  một thời để nhớ -2013)

Bởi lẽ người yêu luôn tìm thấy nhau mọi nơi mọi lúc như bài hát Phạm Duy

Tìm nhau trong hoa nở

Tìm nhau trong cơn gió

Tìm nhau trong đêm khô hay mưa lũ

Tìm nhau khi nắng đổ

Tìm nhau khi trăng tỏ

Tìm nhau như chim mộng tìm người mơ.

( Tìm nhau )

Thế nên chúng ta nghe NAB băn khoăn trước sức mạnh thời gian, liệu có là cơn gió xóa mờ dĩ vãng không?

Cõi xưa hiên đời mưa nắng

 Thời gian vai áo bạc màu

Hẹn hò một thời xa vắng

 Biết còn nhớ để tìm nhau

( Còn mãi tìm nhau )

 Nhưng tác giả vững tin vào năng lực mầu nhiệm của yêu thương vì nó luôn làm mới như Shakespeare từng viết

… Love is not love ,which alters when it alteration finds…

 Love is not Time’s fool …

Love alters not with his brief hours and weeks …

 ( Sonnet 116)

( Tình yêu sẽ chẳng phải tình yêu nếu nó thay đổi theo dòng đời, nghĩ là bị xói mòn theo năm tháng, nên chẳng phải tên hề của thời gian ) .

Và NAB cho rằng phẩm tính tình yêu là bền bỉ và “ kiên trinh “

Tình tôi màu giấy mới

 Xanh bao mùa quả thơm

Tinh khôi từng nét chữ

 Giấu bao điều  ẩn hương  ..

 Em bên bờ nhật nguyệt 

 Cánh chuồn khuất mưa sương

 Tình vẫn thơm giấy mới

 Một thưở chưa biết buồn

( Tình thơm màu giấy mới )

Vì quá khứ vẫn là khoảng  thời gian ta sống và ta nhớ như  Henry Miller nói “Sứ mệnh con người trên mặt đất này là nhớ” nên NAB nhìn dòng sông trôi đi như thời gian gợi lên dư âm ngày tháng cũ

Ngồi lại bên cầu khua bao dòng nhớ

Con cá ngày về ngược nước mù tăm

 Thương hạt phù sa ngàn năm vẫn đợi

Sao sóng trong lòng đợi mãi dư âm

Ta nghe có chút gì âm hưởng Hoài Khanh

 Rồi em lại ra đi như đã đến

 Giòng sông kia nước vẫn chảy sa mù

Ta ngồi lại bên cầu thương dĩ vãng

 Nghe giữa hồn cây cỏ mọc hoang vu

( Ngồi lại bên cầu – Hoài Khanh )

Ngoài tình yêu đôi lứa, NAB còn dành cho mẹ, cho quê hương, cho trường cũ tình yêu và nỗi nhớ cũng nồng nàn không kém

Sông dài đỗ mãi khơi xa

Tình yêu mẹ chảy lời ca dao buồn

Tóc người gột cả khói sương

 Mẹ thành  mây trắng suối nguồn trong tôi

( Mây trắng trong giấc mơ tôi )

Mười năm bóng người  qua thềm cũ

Bạn đã xa tình cũng rất xa

Cuối năm uống rượu tìm hơi ấm

Mắt chợt cay theo khói quê nhà 

(Mười năm bóng người  qua thềm cũ– 2014)

Về qua trường cũ, nhà giáo, ông hiệu trưởng NAB tự hỏi

Về đâu trong sương một tà áo mỏng

 Nghe tím hoàng hôn nỗi nhớ vơi dầy

 Cuối dãy hành lang âm thầm đưa tiễn

 Chợt giật mình  thấy tóc đã như mây

( Về lại mái trường xưa- 2015)

Rất nhiều nơi chốn đã đi qua tác giả còn ghi lại 

Đêm Bạc Liêu nghe đờn ca tài tử

 Để biết  mình còn có một quê hương 

( Đêm Bạc Liêu  nghe đờn ca tài tử – 2014)…

Câu hò ngày ấy giờ đâu

 Còn đau đáu nhớ chân cầu Hiền Lương

……………

Mười năm mới về qua Vàm Cống 

 Mười năm ờ nhỉ chắc lâu hơn

Mười năm đời chỉ là giấc  mộng

Muời năm sông cạn – núi cũng mòn .

2/ Nhạc tính trong thơ NAB

Thơ NAB giàu nhạc tính, những bài thơ của anh, vần điệu du dương, dễ gợi ý hay nhạc hứng trong lòng các nhạc sĩ,từ thơ bốn chữ, năm chữ, sáu chữ …

Em tươi non như ngàn  lá

 Môi hồng thơm cánh lưu ly

Về ngang nhà thờ ngày nọ

 Chuông mơ còn dấu tình si

 ( Mùa thu xuống phố )

Chúng ta đọc tiếp

Về đâu sông ơi

Sao đi mải miết 

 Đưa người xa người

 Tháng năm biền biệt

(Về đâu sông ơi )

Bay về đâu nỗi nhớ

Cánh điệp vàng vừa rơi

Chia tay mùa hạ cuối

Có tình đầu của tôi

( Cánh diệp vàng )

…đến thơ tám chữ

Nghe ai hát bản tình ca say đắm

 Khúc boléro chiều mượn chút men cay

Tôi và em tình một thời lận đận 

Lan huệ thương hoài một sợi tóc mai

 ( Khúc tình sầu boléro)

3/ Thơ NAB mang màu sắc tiền hiện đại và một chút  hiện đại

Thủ pháp của anh phần lớn 90% là thơ có vần, thoảng hoặc có một hay hai bài tự do cũng mang đầy nhạc tính

Có lẽ nào chúng ta  không còn nhớ được mặt nhau

Khi bao mùa lá sầu đông vẫn rơi hoài lặng lẽ

Đàn dơi ăn đêm đập cánh bay chỉ chao nghiêng rất khẽ

Cũng đủ làm giật mình những chú sóc nhỏ giữa khuya …

 Chiều mênh mông mênh mông núi lạnh trắng mây ngàn

Đời cũng đành trôi xuôi lẻ loi như những cành củi mục

 Nghe hơi thở mong manh tan trong làn sương mờ đục

 Bay giữa đông người chợt hiểu thế nào là trái tim đau ..

( Màu nắng cũ )

     Ba hệ hình tiền hiện đại, (THĐ), hiện đại (HĐ) và hậu  hiện đại (HHĐ)biểu hiện từng đặc trưng thể loại, có sự đồng tồn của cả ba hệ hình trong văn chương Việt Nam .Thơ NAB thuộc hệ hình tiền hiện đại. “Ở thơ thì cốt lõi là ngôn ngữ, mà cốt lõi của ngôn ngữ là quan hệ giữa chữ và nghĩa, nên ba hệ hình tiền hiện đại,hiện đại và hậu  hiện đại của thơ là chữ -nghĩa ( từ nghĩa đến chữ ); chữ-nghĩa ( từ chữ đến nghĩa) và chữ = nghĩa (chữ nghĩa tương tác ) “ ( Đỗ Lai Thúy –Sống trải lý thuyết và lý thuyết hệ hình của tôi, trích trong Những cạnh khía của lịch sử văn học -2016)

Với tiêu chí nghĩa – chữ tức nghĩa/ ý tưởng có trước  mới tìm chữ / câu / văn bản để thể hiện nó.Thơ Mới là đỉnh cao của tiến trình phát triển thơ THĐ còn thơ tự do là tiêu biểu cho thơ hiện đại với  những cách tân của Thanh Tâm Tuyền .

    Chúng ta biết mục tiêu của mỗi hệ hình là khác nhau: Mỹ học của cái Đẹp ( tiền HĐ) Mỹ học của Siêu tuyệt ( HĐ) vàMỹ học của cái  Khác (HHĐ). Cái Đẹp ấy NAB đã đi tìm gần trọn đời mình và anh đã may mắn nhận được sự đồng cảm của thời đại vì thơ anh đăng báo nào cũng được, trong nước hay hải ngoại, nó hiền lành như chính con người anh chỉ đau đáu một tình yêu long lanh như hạt sương đầu đời nhưng cái hay là anh còn giữ sự rung động đến bây giờ vì trong “ký ức long đong” ấy vẫn còn “một thưở biết buồn” giúp anh làm nguồn lực viết thành thơ. Hãy đi vào cõi thơ giàu nhạc tính ấy và nghe  những bài thơ anh được hát lên .

Em mang đi giấc mơ thời trai trẻ

Ta mãi tìm trong ký ức long đong

Gió lênh đênh như chưa từng biết nhớ
 Đời xanh rêu chạm một thưở biết buồn

    Khi nhìn lại mình, dù “đời đã xanh rêu”( Trịnh Công Sơn ) vẫn cố tìm trong đó chút nắng còn sót lại từ ngày xưa, chút tình trong sương khói thời gian chỉ thấy mình như bóng nhạn trên sông. NAB chỉ ngậm ngùi

 Ngôi nhà  cũ không còn ai về nữa

 Người tìm nhau như cánh nhạn phiêu bồng

 Ta chỉ thấy bóng chiều rơi hấp hối

Khói quê nhà cay mắt gởi bên sông

( Thương sợi khói quê nhà )

Và anh lại tiếp tục làm thơ vì như anh nói

Hẹn hò một thời xa vắng

 Biết còn nhớ để tìm nhau

 là anh đang rất nhớ dù có tìm nhau hay không. Chúng ta lại có cơ hội đọc những vần thơ mới của NAB. Mong thay !

 Nguyên Cẩn

A swirl of dust, a shift of sound – Tranh: Ina Gerken (Nguồn: artinamericaguide.com)

DẤU BỤI TRẦN GIAN

Bụi từ đâu mà đến

Dọc đường ta hành hương

Lang thang không bờ bến

Rong chơi giữa vô thường.

.

Trần gian thành quán trọ

Phận người quá mong manh

Dấu chân trôi thầm lặng

Sỏi đá mờ rêu xanh.

.

Đi qua bao tiền kiếp

Tái sinh trong nỗi buồn

Nhỏ nhoi treo sợi nắng

Cuối bờ vực hoàng hôn.

.

Ta hóa thân từ bụi

Một ngày thôi lãng du

Ngẫm bao điều được mất

Giữa trần gian mịt mù.

.

Lãng đãng cùng sương khói

Lỡ làng cuộc tử sinh

Từ tâm trong kinh kệ

Chờ đón khúc bình minh.

.

Phù sinh cùng nước lửa

Du ca suốt cuộc đời

Tàn tro mang hơi ấm

Buồn vui thuở làm người.

DƯỚI MÁI CHÙA XƯA

Dưới tàng cổ thụ già nua

Lắng trong sương tiếng chuông chùa công phu

Mái đao cong vút trầm tư

Trời pha ráng đỏ hình như nhuộm chiều.

.

Cánh diều no gió liêu xiêu

Sắc màu huyền ảo gợi nhiều nhớ thương

Lên chùa từ lúc tinh sương

Hồi kinh đảnh lễ trầm hương diệu huyền.

.

Con đường đá sỏi chân quen

Qua bờ ruộng nhỏ gập ghềnh thấp cao

Gió đồng xanh khúc đồng dao

Cổng tam quan chợt rì rào tiếng mưa.

.

Sân thiền mái ngói nâu xưa

Buổi mai sen nở hương vừa thoảng bay

Buồng cau nải chuối cầu may

Quy y tam bảo nẻo ngay đường trần.

.

Đâu rồi ánh mắt từ tâm

Trông veo vệt nắng khê bồng giấc trưa

Hỏi thầm mây trắng về chưa

Tôi ngồi dưới mái chùa xưa – chợt buồn

THẮP SÁNG NHỮNG TRANG KINH

Thắp sáng những ngọn đèn

Soi màn đêm tăm tối

Giọt sương buổi bình minh

Xóa mờ bao lầm lỗi.

.

Thắp sáng từng niềm tin

Tiêu tan bao khổ nạn

Giữa dòng đời phù sinh

Tùy duyên cùng Phật pháp.

.

Thắp sáng bao ước mơ

Khát khao niềm hy vọng

Xanh mát suốt bãi bờ

Phải đâu là huyễn mộng.

.

Thắp sáng những trang kinh*

Mười hai điều đại nguyện

Trải muôn kiếp nhân sinh

Sáng con đường chánh niệm.

.

Hoa nở bên bờ giác

Tỏa sáng “Ngọc Lưu Ly”

Xanh suối nguồn hạnh phúc

Tâm hạnh đức từ bi.

.

Phật đài xin đảnh lễ

Tam bảo ngự trên cao

Thân nhẹ qua rừng trúc

Lòng tự tại tiêu dao.

____________________

*Kinh Dược Sư

Nguyễn An Bình

CHIỀU MƯA QUA SÔNG ĐỒNG NAI

Rồi mưa cũng đuổi kịp tôi từng bước

Qua Long Thành một màn trắng mênh mông

Sau lớp kính hàng cây nghiêng ngả gió

Đèn vừa lên nghe sóng vỗ mặt sông.

.

Mưa cứ trôi cho lòng người dâu bể

Hoàng hôn rơi trên sóng nước u hoài

Có ánh mắt ngàn năm mờ sương khói

Đời buồn tênh lặng lẽ một mình ai.

.

Sông cứ chảy cuốn trôi tình ra biển

Thuở nào nguôi người tình nhỏ Biên Hòa

Giọt mưa lạnh mềm linh hồn tượng đá

Cuộc tình buồn còn lại khúc thương ca.

.

Nghe tiếng sóng tưởng lòng mình dậy sóng

Người qua sông nỗi nhớ chợt rưng buồn

Con chim lạnh giấu mình quên tiếng hót

Tình đục trong sâu thẳm một đời sông.

MÙA GIÁ TỴ TRỔ BÔNG

Ta về miền đông những ngày tháng tám

Khúc giao mùa trời chợt nắng chợt mưa

Giống cô gái mắt vừa cười lại khóc

Để lòng ai rưng nhớ tiếng gà trưa.

.

Xe đi qua bao cánh rừng đất đỏ

Chạy ngút ngàn màu xanh ngọt như tơ

Vẳng tiếng ve ran trong lời gió hát

Bài hát của rừng đẹp tựa giấc mơ.

.

Chợt bừng lên những chùm hoa rực nắng

Sau cơn mưa lấp lánh bóng cầu vồng

Ánh mắt em trong giữa trời xanh thẳm

Thật lạ lùng mùa giá tỵ trổ bông.

.

Từng gân lá lung linh xòe cánh quạt

Chở che cho hoa nở trắng ven rừng

Đâu ai hiểu nhựa khô mùa lá rụng

Cho hương tràn tình đất đỏ bao dung.

GHÉ ĐÁ BA CHỒNG Ở  ĐỊNH QUÁN

Không phải đá vọng phu

Sao ngàn năm vẫn đợi

Lòng không sầu vời vợi

Sao thiên thu vẫn chờ.

.

Ta như con ngựa già

Quay đầu về cố thổ

Ghé qua ngày mưa đổ

Bờm xơ xác ngậm ngùi.

.

Sừng sững ngọn Đá Voi

Mòn rêu hang Bạch Hổ

Người xưa thành mây gió

Giữa cuộc đời biển dâu.

.

Đá chất  chồng lên nhau

Cheo leo cùng mưa nắng

Gởi hồn vào năm tháng

Khối u tình về đâu?

.

Nếu có một kiếp sau

Đá thành người tri kỷ

Ta xuôi đường thiên lý

Mịt mù chốn trần ai

NGUYỄN AN BÌNH

Thác ở Đắk Nông – Ảnh: luhanhvietnam.com.vn

THÁC KHÓI

Rót xuống những sợi tơ trời khói sương vời vợi

Rót xuống thanh âm đại ngàn, tiếng đàn đá huyền âm bụi mưa trắng xóa

Rót xuống lời dân ca ngọt ngào tạc vào vách núi

Rót xuống tiếng cồng chiêng, đêm bập bùng ánh lửa hát khúc sử thi

Con sông Sê-rê-pốk của ta chảy về đâu chia hai dòng thương nhớ

Dòng nào mang tình anh theo em lên nương phát rẩy

Dòng nào mang tình em theo anh, con thú hoang lạc bầy qua bao mùa lá rụng

Chiếc cầu treo lắc lư trong một ngày bão rớt chưa tan

Cầu vồng ngũ sắc sau mưa rào có giúp anh tìm gặp em

 Phá mở lời nguyền?

.

Đâu tiếng nai lẻ loi gọi đàn dưới tán rừng lá đỏ

Tiếng khèn rộn ràng báo tin lễ hội mùa lúa mới

Con chim kơ tia tha lá về lót ổ nằm

Con chim Rlang lượn cánh bỏ bùa giải hạn  

Ché rượu cần lại đầy đem bao thương nhớ quay về

Mùa cà phê thơm lừng hoa trắng nở triền đồi triền dốc

Draysap, Draynur muôn đời réo gọi tìm nhau

Thác chồng hòa vào thác vợ, cột khói lung linh mờ ảo 

Dãy lụa trắng lung linh trong sương sớm ráng chiều

Âm thanh reo vui giữa đại ngàn Đắk Nông hùng vĩ

Khúc tình ca gieo neo đi cùng năm dài tháng rộng

Không gian đại ngàn nhuốm đầy huyền thoại

Thành bản trường ca Tây Nguyên bất tử.

ĐẮK NÔNG XANH MÃI MÙA XUÂN

Chào Đắk Nông, chào quê hương cao nguyên đất đỏ

Đồi núi chập chùng xanh thẳm dãy Trường Sơn

Mỗi bước ta đi nhanh hơn ngọn gió truyền kỳ

Bao khát vọng nối dài đi cùng năm tháng.

.

Ai về Nâm Nung cho ta gởi lời thương nhớ

Những hố những hầm di tích chiến trường xưa

Mảnh đất anh hùng lung linh biết bao huyền thoại

Kiền kiền, bạch tùng, du sam, chò xót…

Mỗi thân cây tạo một dáng đứng kiêu hùng

Nối tiếp tiền nhân viết thêm những trang vàng sử tích.

.

Mỗi một con sông, mỗi con suối khát khao tiếng cười khúc khích

Mỗi bản làng xa âm vang cồng chiêng mừng mùa lúa mới

Cho nhà rông đỏ lửa suốt đêm ngày

Cho ché rượu cần mới nhắp đã say hương

Cho dòng Sê-rê-pốk bốn mùa tuôn chảy mãi

Cho khúc tình ca khắc vào đá núi muôn thuở không phai

Cho lời kể sử thi của người già tràn đầy thi vị

Cho nhịp đập con tim nồng nàn làn môi sơn nữ.

.

Tà Đùng nước hồ xanh thắm mông lung đẹp như bức tranh thủy mạc

Hạ Long Tây Nguyên huyền ảo đến nao lòng

Ẩn mình trong mây tầng tầng bụi mưa Thác Khói

Nghe thác Lưu Ly, Gia Long, Trinh Nữ tấu nhạc khúc chim rừng

Thiền viện Đạo Nguyên ẩn mình trong rừng thông bát ngát

Mênh mông sương chiều chưa dứt một hồi chuông

Cửa khẩu Bu-Prăng nối dài đường lên biên giới

Hoa mùa nầy nở trắng một màu sương núi

Hương cà phê ngây ngất gọi ta về như con ong say mật

Chân đã mỏi đồi chè xanh vẫn còn mướt mắt.

.

 Chào Đắc Nông, chào thành phố trẻ từng ngày đổi mới

Chào núi rừng Tây Nguyên rộn rã những cung đường

Chào  mùa xuân, Gia Nghĩa vui như ngày hội lớn

Trong mỗi con người lồng lộng gió muôn phương

NGUYỄN AN BÌNH

Nắng Xuân – Tranh: Phạm Thành (Nguồn: mythuatcongnghiep.edu.vn)

NGẨN NGƠ HƯƠNG CỐM

Dẻo thơm hạt ngọc của trời

Tụ trong hương đất hát lời cỏ hoa

Nhón tay miếng cốm quê nhà

Nếp tan đầu lưỡi món quà đầu năm.

.

Mạ xanh ngậm sữa đòng đòng

Nếp non rang giã ngọt lòng vị quê

Mơn man ruộng lúa bờ đê

Tấm lòng thơm thảo ai về cùng ta.

.

Nồng nàn cốm mới nhẩn nha

Vàng như rót mật trên tà áo xuân

Chạp giêng đã đến thật gần

Chợ hoa ngày tết rộn ràng yêu thương.

.

Tìm đâu nếp cải hoa vàng

Thềm xưa nắng rụng lênh loang bụi bờ

Còn thơm hương cốm ngẩn ngơ

Chày ba giã nhịp bây giờ còn không.

NGÀY XUÂN THẮP NẮNG

Xin được gọi mùa xuân về thắp nắng

Rất khẽ khàng chim sáo báo tin vui

Những chiếc lá xanh non còn lấp lánh

Rạo rực tim mình như thuở đôi mươi.

.

Ta đếm ngược còn mấy ngày đến tết

Đừng hờn ghen thời tuổi trẻ đã qua

Mỗi sớm mai ta cựa mình thức dậy

Chăn chiếu nồng niềm khát vọng chưa xa.

.

Màu nắng mới chứa bao điều dung dị

Dòng nhựa tươi mang nhịp thở xuân thì

Hoa tím dại bên triền sông nở muộn        

Thương ngõ hoa vàng ngày đó em đi.

.

Nhớ khôn nguôi mùi rạ rơm ủ mục

Qua ngày đông bạc đất rét hanh hao

Muốn nhắc ta đừng quên thời gian khó

Khói cơm thơm góc bếp đã phai màu

.

Đàn én nhỏ lại về em có biết

Khơi mạch nguồn khao khát nụ tầm xuân

Em áo lụa màu da trời xanh biếc

Bước dịu dàng đón tia nắng đầu năm.

NHỚ TRANH ĐÔNG HỒ

Cuối năm đi chợ sớm

 Cùng thịt mỡ dưa hành

Buộc rơm nếp vàng óng

Mẹ đem về bức tranh.

.

Tranh Đông Hồ ngày tết

Từng sắc màu xốn xang

Sáng bừng trên giấy điệp

Báo tin mùa xuân sang.

.

Nầy Vinh hoa-Phú Quí

Thi Đấu vật ngày xuân

Tưng bừng Đám cưới chuột

Sinh sôi mãi Lợn đàn.

Thêm Tiến tài – Tiến lộc

Rộn ràng trống Múa Lân

Cùng Lý Ngư vọng nguyệt

Xôn xao lễ Hội làng.

.

Còn Nhân nghĩa – Lễ tri

Thêm Gà trống hoa hồng

Mừng Vinh Quy bái tổ

Vui Thiên hạ thái bình.

.

Hàm bao nhiêu ý nghĩa

Trên từng bức Đông Hồ

Thấy tranh là thấy tết

Nét đẹp ngày còn thơ.

LỤC BÁT XUÂN

MƯA XUÂN

Ừ!  thì mưa ướt tóc em

Lay phay từng giọt đan mềm trên tay

Mưa xuân nhẹ thấm bờ vai

Riêng tôi lại ngỡ tóc mai thơm nồng.

HOA XUÂN

Có gì e ấp trong em

Nụ hoa chưa nở đã thèm hương bay

Hồng môi hàm tiếu hiên ngoài

Vàng mùa hoa cúc mơ ngày em sang.

TÌNH XUÂN

Ủ trong anh một chút tình

Ủ trong em –  ánh mắt mình – có nhau

Thì ra giấu kín trong sâu

Chờ tình xuân nở nhiệm mầu trong tim.

GIÓ XUÂN

Hình như có tiếng gọi thầm

Tiếng chim hay giọt đàn cầm gọi nhau

Tuổi hồng một thuở bên nhau

Xuân thì em bước qua cầu nón rơi

NGUYỄN AN BÌNH