Thành Phố Houston, TX – Ảnh: shutterstock.com
Không biết từ bao giờ, nhưng có thực, một California là thủ đô văn hóa của người Việt lưu vong.
Nhưng rồi, cũng không biết từ bao giờ, sau khi những cây đại thụ văn chương, lần lượt về trời.
Nguyên Sa, rời cõi tạm 18. 4. 1998, thì trước đó, ba tháng 12 ngày, tác gỉa Đêm Giã Từ Hà nội, nhà văn Mai Thảo theo gót, 10.1. 1998.
Nguyên Sa, thọ 66 tuổi, Mai Thảo, 71.
Tiếp theo, ngày 1.4.2000, tác gỉa Người Viễn Khách thứ Mười, Nghiêm Xuân Hồng, xếp vào đội ngũ thăng thiên.
Sau Nghiêm Xuân Hồng, là nhà văn Mặc Đỗ, tác giả Bốn Mươi, Siu Cô Nương, chuyến tàu đêm, khởi hành ngày 20.9. 2015, thọ 85.
Trước Mặc Đỗ là Thanh tâm Tuyền, như có hẹn, để nói lời xác quyết, Tôi Không Còn Cô Độc, hẹn ngày 22.3. 2006, thọ 70.
Mặc dù ông ở Saint Paul, Minnesota, với nhạc sĩ Cung trầm Tưởng, nhưng hồn vía hai ông, vang vọng khắp Grove Garden, California.
Trường hợp hai nhà văn Mặc Đỗ, Võ Phiến, cũng như có giao ước, họ kẻ trước, người sau, chỉ 5 ngày.
Mặc Đỗ, 20.9.2015,
Võ Phiến, 25.9.2015.
Một trùng hợp khác, không như Xuân Diệu nói tới hai nhà thơ Pháp Arthur Rimbaud, Paul Verlaine:
“ Hai chàng thi sĩ choáng hơi men, “
thì ở đây, hai nhà thơ Tô Thùy Yên và Du Tử Lê, thì choáng cây đàn bờ.
Họ hẹn nhau tiếp tục sự nghiệp ca hát chăng, lên tàu cùng năm, 2019, cách nhau 5 tháng 13 ngày.
Cụ thể, TTY, 23.5. 2019, thọ 81.
DTL, 7.10. 2019.
Nhà văn Nguyễn sỹ Tế, ra đi ngày 16. 11. 2005, thọ 83.
Nhạc sĩ Cung Trầm Tưởng và nhà văn Huy Phương, cùng năm, 2022, khác ngày.
Huy Phương trước, 28. 2.
Cung Trầm Tưởng sau, 11. 10.
Theo nữa, hai nhà báo chung một tờ báo, Người Việt tự do.
Lê đình Điểu, 24. 5. 1999.
Đỗ Ngọc Yến, 17. 8. 2006.
Sau cùng mới nhất, nhà thơ, nhà văn Viên Linh, ngày rời cõi tạm, 29. 3. 2024, thọ 83.
Mới nhất, nhà văn Phan lạc Tiếp, ngày 1.8.2025.
Mới nhất nữa, nhà văn Doãn quốc Sỹ, 14.10.2025.
Cùng với một lượng lớn những cây bút, chia tay những con đường Garden Grove, Westminster, làm cánh chim thiên di, tứ phương, mà Houston là một, California đã mất ngôi vị thủ đô.
Và, từ giờ phút định mệnh đó, Houston trở thành là, thủ đô văn hoá người Việt lưu vong, thay ngôi vị của California trước đó.
Điều này, xin đừng ai hỏi, quyền gì, ai cho phép?
Xin thưa, lẽ đời, hồn thiêng sông núi, ủy thác, trao danh phận, thế thôi.
Xin ai đó nói cho, chỉ dùm, một nơi nào khác, không là Houston, có thiên thời, địa lợi, nhân hoà, để nhận lãnh vị trí Thủ Đô.
Xin ai đó nói cho, chỉ dùm, một nơi nào khác, không là Houston, chốn hiện diện trên 100 người cầm bút, mà đa số trong họ, đã kinh qua chiến tranh, tù tội, lưu đày.
Nay và trước nay, họ là những người chơi trò chơi chữ nghĩa.
Họ, dạn dày mưa gió, bão bùng.
Họ, đã một thời trai trẻ, viết như điên, và nay, cũng chưa giã từ vũ khí.
Họ, là những Yên Sơn, Tuý Hà, Phạm Tương Như, Thông Đặng, Hàn Hương Giang, Dương Thượng Trúc, Thanh Đặng, Linh Vang, Như Ly, Phi Ngọc Hùng, Trần Doãn Nho, Phạm văn Nhàn, Vĩnh Tuấn, Nguyễn Minh Triết, Nguyễn Mạnh An Dân, Phạm ngũ Yên, Trương Vấn, Diệm Trân, Nguyễn Nguyệt, Phạm Mỹ Nhung, Đào Đông Khê, Mây Ngàn Đặng Xuân Ngô, Hoàng thị Thanh Nga, Nguyễn Hàn Chung, Lê hữu Minh Toán, Lương thư Trung, Ben Oh, Trường Sơn Lê Xuân Nhị, Trương Sỹ Lương, Thu Nga, Ngân Bình, Quỳnh Nguyễn, Nguyễn đình Từ Lam, Nguyễn Giụ Hùng, Điệp Mỹ Linh, Phạm Khắc Trung, Nguyễn Ngọc Duy Hân, Hoài Năng, Ngân Hà, Út Bạch Lan, Như Phong, Vũ Thu Giang, Song Thy, Minh Xuân, Cao Trúc Giang, Minh Quốc Cung Văn, Nguyễn Đức Nhơn, Kiều Mộng Hà, Ngô thị Quý Linh, Dương Phước Luyến, Nguyễn Lập Đông.
Một chứng minh khác, trong những năm gần đây, những hội đoàn, nhà lính cũng như nhà dân, đều chọn Houston làm nơi họp mặt, đại hội.
Võ Bị Đà Lạt, Bộ Binh Thủ Đức, Không Quân, Nhảy Dù, Pháo Binh, Biệt Động Quân, Thuỷ Quân Lục Chiến, Chiến Tranh Chính Trị.
Trưng Vương, Gia Long, Võ Tánh/ Nữ Trung Học…..mang tính toàn cầu.
Tôi mong rằng, có cá nhân hay hội đoàn nào ở Houston hay nơi nào, cao hứng liên lạc với tôi, tổ chức một hội thảo văn chương, với chủ đề HOUSTON, THỦ ĐÔ VĂN HOÁ CỦA NGƯỜI VIỆT LƯU VONG.
Tôi tình nguyện làm người thuyết trình (ứng khẩu) và đọc thơ trong 2 giờ liên tục.
Có người nào chơi với tôi không?
Vui, hân hoan, hết biết.
Lê mai Lĩnh.
Austin, Texas.
11.21.2025.
