Ảnh: Ông Lech Wałęsa và ông Donald Trump
Thư ngỏ của ông Lech Wałęsa – người nhận giải Nobel Hòa Bình năm 1983, Chủ tịch Công đoàn Đoàn Kết, Tổng thống đầu tiên của Cộng hòa Ba Lan – gửi Tổng thống Donald Trump
(Tôn Vân Anh dịch từ bản gốc tiếng Ba Lan)
“Kính thưa Ngài Tổng thống,
những gì chứng kiến trong cuộc nói chuyện giữa Ngài và Tổng thống Ukraina W. Zelenki làm chúng tôi thấy kinh hoàng và phản cảm. Việc Ngài trông đợi Ukraina, đất nước đang chiến đấu với Nga, phải thể hiện kính trọng và biết ơn với Mỹ bởi Mỹ viện trợ vật chất cho Ukraina là điều chúng tôi coi là vô cùng bất lãm.
Biết ơn là điều chỉ dành cho những vị anh hùng của Ukraina, những người đã đổ máu để bảo vệ giá trị của thế giới tự do. Chính những vị anh hùng đó mới là những người hy sinh cho các giá trị tự do và độc lập của đất nước, suốt 11 năm qua bị nước Nga của Putin tấn công.
Chúng tôi không thể hiểu nổi tại sao người đứng đầu quốc gia biểu tượng của thế giới tự do, lại không nhìn ra điều đó.
Điều làm chúng tôi kinh hoàng hơn nữa là khí tính của cuộc nói chuyện trong Phòng Bầu Dục, khiến chúng tôi trực tiếp liên tưởng tới các buổi khảo cung bởi Ban An ninh và các phiên tòa Cộng sản chúng tôi từng nếm trải. Công tố và thẩm phán thể theo lệnh của bộ máy an ninh độc tài lẫy lừng khi đó cũng từng thuyết phục chúng tôi rằng họ có mọi lá bài trong tay, còn chúng tôi là một lũ trắng tay. Họ từng đòi chúng tôi phải thôi không hành động và họ từng lý luận rằng vì chúng tôi mà bao nhiêu triệu người phải chịu tội lây. Họ từng tước đi của chúng tôi quyền tự do, quyền công dân bởi chúng tôi từ chối mọi móc nối với nhà cầm quyền độc tài và chúng tôi không chịu bày tỏ lòng biết ơn. Nay, chúng tôi thật sự quá bất ngờ khi Ngài đối xử tương tự với ông W. Zelenski.
Lịch sử thế kỷ XX đã cho chúng ta thấy rằng mỗi khi Hợp Chủng Quốc muốn giữ khoảng cách với các giá trị dân chủ, giữ khoảng cách với các đồng minh châu Âu, thì cái kết chỉ là những mối nguy càng cận kề với chính nước Mỹ. Tổng thống Wooddrow Wilson đã hiểu điều này hơn ai hết nên ông quyết tâm để Hợp Chủng Quốc tham gia Thế chiến thứ nhất năm 1917. Tổng thống Franklin Delano Roosvelt cũng thế, sau cuộc chiến ở Pearl Harbour tháng 12 năm 1941, ông đã biết rằng cuộc chiến bảo vệ nước Mỹ sẽ không chỉ nằm gọn trên địa phận Thái Bình Dương, mà còn là chiến trường châu Âu, với các đồng minh bị Đế chế Hitler tấn công bách hại.
Chúng ta hãy nhớ rằng nếu không có Tổng thống Ronald Reagan và sự tham gia nhiệt tình của Mỹ về kinh tế thì đã không thể có một kết cục là sự rạn nứt rồi tan vỡ của Liên Bang Xô Viết. Tổng thống Reagan đã ý thức được rằng ở các nước bị Liên Xô thâu tóm đã có hàng triệu triệu người bị buộc phải làm nô lệ, hàng nghìn tù nhân chính trị, những người phải hy sinh để trả giá cho các giá trị dân chủ, tự do. Sự vĩ đại của Tổng thống Mỹ còn ở chỗ Reagan đã không nao núng khi gọi Liên Xô là “Cường quốc Đen tối” và đã thẳng thừng chiến đấu với sự đen tối đó. Tất cả chúng ta đã giành được chiến thắng và nay, hình tượng Ngài Reagan đang tọa lạc tại Warszawa, đối diện với Đại sứ quán Mỹ.
Thưa Ngài Tổng Thống, các hỗ trợ vật chất, quân đội, tiền tài không thể là cán cân đong xương máu đổ xuống vì độc lập tự do của Ukraina, của châu Âu và của cả thế giới tự do. Mạng sống của con người là vô giá, không thể đo đếm bằng tiền. Sự biết ơn phải được dành cho những ai đã hy sinh xương máu cho tự do. Đó là điều hiển nhiên đối với chúng tôi, những người thuộc phong trào “Đoàn Kết”, các cựu tù nhân chính trị của chế độ Cộng sản độc tài, chế độ từng bưng bô Liên Xô năm nào.
Chúng tôi kêu gọi Hợp Chủng Quốc phải thực hiện các bảo đảm đã ký kết cùng với Anh trong bản ký kết Budapest năm 1994. Văn bản vốn ghi rõ bổn phận phải bảo vệ biên giới Ukraina được bất khả xâm phạm, đổi lấy việc Ukraina đã hoàn trả vũ khí hạt nhân. Các ký kết đó là vô điều kiện: không có chữ nào trong bản kí kết thể hiện rằng món viện trợ đơn thuần là một hai cuộc giao kèo đổi chác giữa các bên.
Ký tên:
Lech Wałęsa Chủ tịch phong trào Đoàn Kết, Tổng thống Cộng Hòa Ba Lan III”
*Bài do CTV/TVBH gởi.
