05/25/2012
Vũ Cao Hiến: 13 Tù Khúc -Trình bày: Đinh Quốc Trực

 

Tranh: Trần Thanh Châu

 Viết về Vũ Cao Hiến, người viết và hát tù khúc đỏan mệnh:

“ . . . Vũ Cao Hiến là một khuôn mặt được anh em nhắc nhớ nhiều với niềm ưu ái khi người cựu sinh viên Võ Bị Đà Lạt tuy là lính tác chiến nhưng khi vô tù người sĩ quan có dáng dấp thư sinh ấy lại có một giọng ca khá truyền cảm, và điều không ai ngờ là anh có một tiềm năng âm nhạc phong phú, đã sáng tác nhũng bản tù khúc mang âm hưởng vừa bồi hồi ray rứt vừa réo rắt khó quên. Cụ thể 13 bản nhạc được T.Vấn & Bạn hữu giới thiệu kỳ này như một minh chứng thể hiện nét tài hoa của một người viết nhạc không chuyên mà do sự trớ trêu của số phận không vượt thoát nổi bi kịch ‘quỉ tha ma bắt’ đeo đuổi anh lúc tuổi đời trên dưới 40. . . (Đỗ Xuân Tê)

“ . . . toàn bộ 13 bài hát, tôi lại thấy toát lên một điều là dòng sáng tác của VCH nặng về ngẫu hứng, anh tự để cho cảm xúc tuôn trào, không gò bó khuôn sáo theo ước lệ và nếu để ý lời nhạc gần như được ghi lại và chuyển tải dưới dạng như kể lể thở than về những hoài niệm một thời, những ước mơ một thuở, lòng có bi phẫn nhưng óc vẫn lạc quan, tình huống có đắng cay nhưng chí khí vẫn hào hùng, dù có đau thương nhưng sẵn sàng chấp nhận. Hình như trong tâm tư người lính trẻ có sự chuẩn bị đối diện với những rình rập không tên, những thách thức của số phận và bằng sức mạnh của tâm linh tôi phục anh ở chỗ trong lúc cố vượt thoát những oái oăm của một thời xã hội nhiễu nhương, quyết không sống chung (nhưng vẫn khoan nhượng thứ tha) cho những kẻ có tâm địa thù dai sau ngày tàn cuộc. . . “ (Đỗ Xuân Tê)

“ . . . Hiến là một giọng ca hay nhất tôi gặp trong tù, không điêu luyện như Hùng nhưng lại nhẹ nhàng đơn sơ dễ đến với người nghe. Anh cũng là tác giả của nhiều bài tù khúc được anh em ưa thích, lại được chuyển đến bằng giọng ca truyền cảm của chính tác gỉa, nên tác động của những bài nhạc ấy của Hiến rất lớn. Cuộc đời của Hiến kết thúc một cách buồn thảm. Sau khi ra tù một thời gian ngắn, anh vượt biên và bỏ xác trên đường, để lại bao thương cảm cho bạn bè. Anh kết hôn trước khi vào tù, cuộc sống vợ chồng anh chỉ tính bằng ngày. . . “ (Trần Lê Việt)

13 bài Tù Khúc của Vũ Cao Hiến do anh Đinh Quốc Trực hát hòan tòan dựa trên trí nhớ của một người yêu tù khúc của bạn mình, thực hiện 20 năm sau trên mảnh đất tự do để nhớ đến bạn:

“ . . . Trí nhớ anh Trực rất tốt nhưng qua một thời gian dài trên dưới hai mươi năm trời thì thật khó cho anh có thể diễn tả  chính xác được cao độ, trường độ, luyến láy, từ ngữ của bài nhạc đúng như anh được biết nó từ đầu. Do vậy, trong một số bài nhạc, anh hát lần thứ nhì không giống với lần đầu. Hoặc có khi trường độ bị kéo dài một cách vô tình . . . “ (Trọng Minh).

(Ghi chú: Anh Trọng Minh đã bỏ công ghi lại trên giấy (nhạc phổ) tòan bộ 13 bài tù khúc của của Vũ Cao Hiến. Trong tương lai khi công việc bớt bề bộn, chúng tôi sẽ bổ túc thêm phần nhạc phổ các tù khúc của Vũ Cao Hiến cũng trong khuôn khổ bài giới thiệu này. TV&BH).

Riêng bài  tù khúc “Tâm hồn tôi” trong số 13 bài giới thiệu ở đây, đã được Nguyễn văn Ngoan, một bạn tù Vĩnh Quang thực hiện phần video để nhớ lại một mùa xuân nào nghe chính Vũ Cao Hiến hát, nhìn chung quanh, những khuôn mặt bạn bè nhòe nhọet nước mắt, kể cả một số cán bộ trại tù và gia đình họ đứng “nghe lén” ở xa xa (Video Tâm Hồn Tôi – Nguyễn Văn Ngoan – Xin bấm vào để  xem và nghe. TV&BH)

Người hát tù khúc Đinh Quốc Trực nay cũng đã không còn sống nữa

 Ghi chú: Trong nỗ lực tiếp tục hòan chỉnh phần giới thiệu những tù khúc đã được đưa lên chuyên mục Tù Khúc trước đây, với sự giúp đỡ biên sọan từ gia đình và bạn hữu của Vũ Cao Hiến, chúng tôi đính kèm theo đây các bản ký âm (nhạc phổ ) những tù khúc của Vũ Cao Hiến do anh Trọng Minh hiệu đính từ bản thảo của VCH mà gia đình còn giữ được.

Xin trân trọng giới thiệu.

T.Vấn

Ngày 10 tháng 7 năm 2015

01-Tâm sự  người lính Biệt Động

01-Lời Tâm sự của người lính Biệt Động Quân

(Bản Ký Âm)

 Tam su nguoi linh BD

(Xin bấm vào hình để mở lớn)

Lời:

(Ghi theo âm bản MP3 do anh Đinh Quốc Trực  trình bày)

Nhớ mùa chinh chiến xưa

Miền Tây Nguyên đất đỏ

Núi cao hơn mây mù

Đường về Plei-ze-reng

Sương mù đồn Ben-hét

Quạnh quẽ vùng núi đồi

Tôi người lính mũ nâu

Bạc vai màu áo trận

Dấu chân qua bao lần

Đường hành quân xa xôi

Băng rừng rồi vượt suối

Bao chiến dịch ngược xuôi

Đời người lính, ba lô và cây súng

Bên chiến hào, quanh năm cùng chiếc võng

Tôi vẫn nhớ nhiều về khu phố quạnh hiu

Tôi vẫn nhớ nhiều về đôi mắt người yêu

Bây giờ tôi chốn đây

Buồn da thịt mỗi ngày

Kiếp chung thân lưu đầy

Từng thời gian qua đi

Âm thầm buồn lặng lẽ

Xa lắm ngày trở về

Trở lại chốn núi cao

Miền Dak-tô nắng đỏ

Gió Chư-pao óan hờn

Trả lại em Plei-ku

Nỗi lòng người lính cũ

Chinh chiến của ngày xưa

02- Biết Bao Giờ

02- Biết Bao Giờ

Bản Ký Âm – PDF File

Biet bao gio.

Lời: (Thơ Hồ Đắc Thái)

(Ghi theo âm bản MP3 do anh Đinh Quốc Trực  trình bày)

Nơi tôi ở đất cằn không màu mỡ

Thung lũng buồn vây kín cả tương lai

Thời gian qua đi, riêng tôi ngồi lại

Có biết đâu thế giới bên ngòai

Biết bao giờ tôi trở về nơi góc biển

Bơi thuyền đánh cá với đám dân chài

Hay bước chân vào quán cà phê nghe nhạc

Tiếng hát Lệ Thu, khói thuốc ngọt ngào

Biết bao giờ lại bước chân vô rạp hát

Xem phim Za-nuch, Ko-No-Sa-Wa

Hoặc đến Bình Long nơi miền lửa đạn

Hố hầm năm xưa đã quá quen thân

Nơi tôi ở có mùa đông lạnh giá

Trưa nắng hạ thiêu đốt cả đôi vai

Buồn vui qua đi, đôi môi còn đọng

Những ước mơ thế giới bên ngòai

Tôi ước mơ có thời giờ nhàn rỗi

Bên hiên nhà nghiền ngẫm những chuyện xưa

Hay về tận cùng miền Năm Căn, Cái Nước

Cô gái miền Nam chất phác ngoan hiền

Tôi vẫn yêu đời như thời gian trước vậy

Không bi quan dù ở chốn lao tù

Bao việc sẽ làm, đường xa xứ lạ

Thấy duyên cũng kết, thầy chùa cũng tu.

03- Lời cho thành phố (Sài Gòn)

03- Lời cho thành phố ( Sài Gòn )

Từ nhà tù tôi trở về thành phố ấy

Tôi xin chào những con đường dài cô đơn

Tôi chia buồn cùng hàng cây khô vàng vọt

Tôi gọi thầm người tôi yêu đang độ buồn

Sài Gòn ơi ! Ta còn yêu phố phường ngày nào

Khi ta về áo chiến đẹp màu, một thời muôn phương

Ly rượu trao tay tiếc thương bao bè bạn

Trận địa nào vĩnh viễn ra đi

Sài Gòn ơi ! Sau cuộc chiến ta còn lại gì ?

Thân phận này hóa kiếp tù đày, lạc lòai, đơn côi

Thương thời gian sao trôi qua đem tàn tạ

Vỉa hè buồn nhớ bước chân đi

Rồi khi tôi đi, để lại thành phố hoang liêu từng đêm nức nở

Đèn đường khuya thao thức

Áo xưa màu chưa phai nhạt một đời kia phong sương

Để làm một lòai chim vỗ cánh tung bay

Hẹn em bao giờ ta gặp nhau lần nữa

Ngày ấy thanh bình về nở hoa.

04- Nhớ không gian

04- Nhớ không gian

Bản Ký Âm – PDF File

Nho khong gian

Lời:

(Ghi theo âm bản MP3 do anh Đinh Quốc Trực  trình bày)

Giờ này lặng nhìn làn mây trôi

Đã bao năm ta cách biệt nhau rồi

Xin nhắn gởi về không gian nỗi nhớ

Lối bay xưa bây giờ mộng ngăn đôi

Bầu trời kỷ niệm của tôi ơi

Sáng sao đêm vương mây bốn phương trời

Trên tuyến lửa đàn chim ưng vỗ cánh

Bước chân đi âm thầm đạn bom rơi

Chiều rừng già hòang hôn xuống lấp lánh

Đêm cao nguyên lạnh giá trong sương khuya

Trường Sơn ơi ! nơi chôn bao giặc thù

Chiến tuyến khói mịt mù

Những chiến công bừng nở

Phận tù đày từng ngày dài trôi qua

Núi Ba Sao vây kín trời Nam Hà

Xin ước hẹn ngày mai xuân tươi thắm

Cánh bay xưa trở về vùng trời thân yêu.

05- U Hòai

05- U Hòai

Bản Ký Âm – PDF File

U hoai

Lời: (Thơ Hồ Đắc Thái)

(Ghi theo âm bản MP3 do anh Đinh Quốc Trực  trình bày)

Cơn gió mùa đông chiều nay chợt về

Cho lòng mình còn nhiều thương nhớ

Sao vẫn thương dáng em ngày gặp gỡ

Sao vẫn buồn em khóc lúc chia phôi

Sương mù nơi đây ôm trọn kín khung trời

Thanh thóat lời em bài ca ngày nào

Ru tình mình về theo mơ ước

Yêu thương em xót xa này một kiếp

Những bước nhỏ chợt chắp cánh bay đi

Cho buồn lên mi, cuộc tình sớm chia ly

Rồi nơi đây, vẫn như ngày xưa cũ

Nơi hố hầm địa đạo tận rừng sâu

Tôi vẫn không quên con đường hoa quen thuộc

Vào nhà em khu phố đơn sơ buồn

Còn không em áo xưa màu trong trắng

Bên mái trường bè bạn tuổi thần tiên

Theo bước chân em tháng ngày vui thơ dại

Mộng ngày xuân sao môi em mau nhạt phai

Không biết bàn tay nào đưa nẻo về

Mắt huyền còn đẹp theo năm tháng

Bên công viên dấu chân ngày về phép

Gót son mềm rạp Rex đêm đêm

Thương bờ vai em thương thành phố lên đèn

Không biết rồi mai một khi tôi về

Phố Sài Gòn bừng lên hoa nắng

Trong tim em có bao giờ thổn thức

Áo hoa rừng đẹp với nắng ban mai

Thương người chinh nhân còn nặng niềm u hòai

06- Chín tháng quân trường (Quân trường xưa)

06- Chín tháng quân trường (Quân trường xưa)

Ghi chú:  Xin lưu ý, theo bản thảo của VCH  bài tù khúc có tên “Qua quân trường cũ”, VCH phổ thơ Hồ Đắc Thái. Về phần nhạc, âm bản do anh Đinh Quốc Trực hát có khác đôi chút với bản ký âm nói trên, nên chúng tôi  đính kèm bản thu âm không lời, cũng do anh Trọng Minh thực hiện.

 

(Bản Ký Âm)

Qua quan truong cu

Lời:

(Ghi theo âm bản MP3 do anh Đinh Quốc Trực  trình bày)

Đường vô Thủ Đức, lối về Chợ Nhỏ

Quân trường xưa, một thuở dấu chân anh

Ngày nắng cháy, thao trường đổ mồ hôi

Những đêm đen, ngồi gác giặc bụi bờ

Long Thành Mỹ (?), cổng số 9 mến thương

Vườn nhà nào, sòai riêng đang mùa trái

Những đêm di hành, về xóm Tân Vạn, chờ nhau

Chiều cuối tuần, nô nức về đô thị

Sống ung dung, như một gã thư sinh

Sáng thứ Hai, trở về khuôn phép cũ

Súng lên vai, theo nhịp bước quân hành

Ngày ra trường, mỗi đứa một phương trời

Những bâng khuâng, vui buồn lúc chia phôi

Tôi bước đi, về vùng 3 biên giới

Những luyến lưu, chín tháng trời mến thương

Rồi tan cuộc chiến, tôi lại trở về

Quân trường xưa, ẩn hiện bóng cây đen

Tôi nghe như tiếng, réo gọi của đồi Tăng Nhơn

Nhớ không anh, bài chiến thuật ngày nào

Tuổi học trò, thành chiến sĩ gió sương

Trong binh thư, dạy anh không hề nói đến chuyện quy hàng

Người lính thua cuộc, buồn đau

Người lính thua cuộc, hờn đau

Người lính thua cuộc , hờn đau

07- Lời cho Nguyệt Ánh

( Lời: Ngọc Phi )

(Xin  bấm vào đây để xem  Video “Lời cho Nguyệt Ánh“ do Nguyễn Văn Ngoan thực hiện:

Lời cho Nguyệt Ánh

07- Lời cho Nguyệt Ánh

Giờ tôi nơi đây trong chốn lưu đầy

Trên quê hương này từng ngày hờn đau theo năm tháng

Từ nơi xa xăm tiếng hát em bay về

Nghẹn ngào buồn dâng cho phận người

Ngày em ra đi, đất nước điêu tàn, quê hương đọa đầy

Cuộc đời giờ chia phôi muôn lối

Ngày em ra đi những xót xa lệ nhòa

Ngập tràn mùa vui xưa còn đâu

Em người em tôi chưa gặp, người em tôi chưa quen, người em xa quê hương

Nhưng tiếng hát ấy bay về

Về thành phố hoang liêu đến ruộng đồng tiêu điều

Hay núi rừng trận địa

Có từng đòan người chiến đấu âm thầm

Như đạn pháo khi xung trận là ánh trăng trong đêm

Nụ hoa trong con tim

Như những nước mắt mẹ già

Chờ đợi đứa con xa, trong ngục tù chưa về

Ôi quê hương đang vào trận

Xin cám ơn cuộc đời còn cả triệu lời ca.

08- Xa Vời (Tâm Hồn Tôi)

(Xin  bấm vào đây để xem  Video “Tâm Hồn Tôi“ do Nguyễn Văn Ngoan thực hiện:

Tâm Hồn Tôi

08- Xa Vời (Tâm Hồn Tôi)

Tâm hồn tôi không phải ở nơi đây

Tâm hồn tôi ở miền quê xa ấy

Tâm hồn tôi không phải ở nơi đây

Tâm hồn tôi ở miền xa xôi nào

Tôi vẫn nhớ lời thơ người xưa cũ

Tâm hồn tôi tâm hồn kẻ lưu đầy

Tâm hồn tôi tâm hồn người viễn xứ

Tâm hồn tôi tâm hồn này thương đau

Tôi thương quá mẹ tôi giờ sương nắng

Đôi vai gầy vất vả đời ngược xuôi

Tâm hồn tôi không phải ở nơi đây

Tâm hồn tôi ở miền quê xa ấy

Tâm hồn tôi không phải ở nơi đây

Tâm hồn tôi ở miền xa xôi nào

Ngày ngày trôi qua đồi núi Tam Đảo

Vẫn ngỡ mình ở tận mãi nơi nao

Đường hành quân áo hoa rừng chập chùng

Vùng U Minh hay chiến tuyến địa đầu

Ngày ngày phôi phai cuộc sống lao tù

Thương kỷ niệm ngọt ngào lẫn thương đau

Bước về đâu đôi chân cấm cố

Tâm hồn tôi xin giữ vẹn sắc màu

Mỗi chiều về hát tình ca buồn nhất

Cho tâm hồn trọn vẹn thú cô đơn

Cho mình trở về tình yêu ngày cũ

Kiếp lưu đầy còn ấp ủ vàng son

Tâm hồn tôi không phải ở nơi đây

Tâm hồn tôi ở miền quê xa ấy

Tâm hồn tôi không phải ở nơi đây

Tâm hồn tôi ở miền xa xôi nào

09- Tìm Người Yêu

09- Tìm Người Yêu

Người yêu tôi đâu? tôi đi tìm ở đâu?

Tìm em nơi đấu? tôi đi tìm ở đâu?

Tìm em nơi đâu? tôi đi tìm trong hơi thở

Tôi đi tìm trong đêm khuya thổn thức trong tình yêu

Ngày nào đã quá xa xôi

Nụ hôn đầu đời trên đôi môi

Vòng tay ngày nào khép kín trong tôi

Ôi! tiếng hát nào vẫn sống trong tôi

Tiếng hát nào đã đưa về mùa xuân chút hương nồng nhạt phai

Rồi đêm nay trong địa ngục lửa đỏ

Đang đốt lên niềm đớn đau cùng tận

Tôi vẫn mơ, tôi vẫn mơ chim bằng chằp cánh tung bay

Cảnh thiên đường nơi chân trời hạnh phúc

Tôi muốn đi, tôi muốn đi về miền có lòai cỏ dại, dù tàn phai

Tìm em nơi đâu khi đời còn hận thù

Tìm em nơi đâu khi lòng nhiều xót xa

Tìm em nơi đâu chút mộng mị còn lại

Tìm em nơi đâu khi đời còn đớn đau

Tìm em ở nơi nào

Trên đỉnh đồi cao hay thung lũng sâu

Tìm em ở nơi đâu

Em đang u sầu hay đang hạnh phúc

Tìm em giữa chốn kinh thành

Hay trong thôn vắng, giữa chốn tu hành, bên giòng nước trong

Tìm em trong nắng chói hay trong mưa rơi

Tìm em bên cõi đời hay trong bầu trời

Giữa trăng sao.

10- Bên Giòng Sông Hàn (Ngày xa Đà Nẵng)

10- Bên Giòng Sông Hàn (Ngày xa Đà Nẵng)

(Bản Ký Âm)

Ben dong song Han

(Xin bấm vào hình để mở lớn)

Lời:

(Ghi theo âm bản MP3 do anh Đinh Quốc Trực  trình bày)

Nhớ ngày tôi ra đi

Xa Đà Nẵng lòng não nề

Bao giờ biết ngày trở về

Ngọn cờ vàng gió vẫn tung bay

Từng nòng đạn pháo vẫn quanh đây

Đêm di tản nỗi nhớ vơi đầy

Chiến thuyền xuôi phương Nam

Xin từ giã từng đọan đường

Bao giọng nói lời hỏi chào

Giòng kỷ niệm quấn quýt bên nhau

Mùa biển động bão táp đêm đông

Hoa phượng về tắm nắng ven sông

Thương sao những đêm trăng

Sóng nước Mỹ Khê

Thương sao dáng chinh nhân

Phong sương ngày về

Một mình dừng chân nơi quán vắng

Tìm lại thời thanh xuân đã mất

Tiếc nuối tuổi hoa niên xưa

Theo thời gian chẳng trở lại

Em còn ước vọng cuộc đời

Vùng tuyệt vời trống vắng bao năm

Mà nửa đời vẫn kiếp vong thân

Thương phận người kiếp sống long đong

11- Tóc Đen

11- Tóc Đen

Tóc đen tóc đen ve vuốt hão huyền

Gió làm cho rối mây mù tháng năm

Vương trên ngọn cây

Tóc đen tóc đen ve vuốt hão huyền

Câu thơ năm cũ kỷ niệm đong đầy

Võng tóc em bay

Mùa hè ở đây chỉ có heo may

Bên vòng dây kẽm

Mùa hè ở đây đêm căng mắt nhớ

Thân anh tù đày

Ôi tóc em bay

Ôi tóc em bay

Đêm trăng mùa hạ

Có còn thơm ngát

Bóng ngày chưa qua

Bóng ngày chưa qua

Cheveux noir, Cheveux noir,

Lời thơ bỗng trắng

Tình anh bỗng gầy

12- Trên bước chân chim

12- Trên bước chân chim

Nếu hình dung em đến bằng những ngày và những đêm

Nếu (thiếu 2 chữ) em đo lường bằng những phút sống bên nhau

Anh chắc rằng tháng năm này sẽ xanh xao

Rồi tình mình sẽ phai mau

Bởi đất đỏ (thiếu 2 chữ)

Cơn lốc đời đang tàn phá thịt da

Bước trầm tư anh lê gót trên đường mòn

Có vòng kẽm gai và chả nhọn (?) vây quanh

Nhìn trời mây trôi thênh thang

Nhìn nòng súng thép hờn căm

Bên đòan người càng nín câm

Có tiếng chim non bên bờ cỏ dại

Gió nhẹ thì thầm như tiếng em

Anh nhìn xuống bàn tay đã chai

Nhẫn vàng ngày xưa mới thay bằng nhẫn nhôm

Lời Thánh kinh reo vui

Chen tiếng chuông giáo đường

Tình yêu suốt đời ta hiến dâng nhau

Núi rừng cách ngăn đâu để nói mình quên nhau

Nếu mùa xuân bất diệt nở trong gian lao

Anh lau những giọt mồ hôi khổ đau trên thân cây tùng

Đâm chồi hy vọng tình yêu mạnh hơn sự chết của mùa phục sinh

Anh chắc anh trở về trên bước chân chim

Gọi tên em và nói rằng tình yêu không đến bằng những ngày và những đêm

13- Như mưa Cam Lồ

13- Như mưa Cam Lồ

Người không biết ta

Em không biết ta

Nhưng sao yêu ta hỡi người

Ta không biết em

Ta không biết người

Nhưng sao yêu người hỡi ta

Người đến với ta em đến với ta

Khi tim ta khô gầy

Ta đến với em ta đến với người

Khi người vừa tuổi xuân xanh

Ta như con chim trong lồng

Em đến hơi nồng ấm áp

Em như cơn mưa cam lồ

Mưa xuống cho đời ta thôi héo hon

Ta say như điên như cuồng

Trong cơn lốc của cuộc tình không tên tuổi

Khi trong tim ta mỏi mòn

Em đến cho đời ta quên đau thương

13 Tù Khúc Vũ Cao Hiến. Thực hiện và trình bày: Đinh Quốc Trực

©T.Vấn 2012