Đà Lạt tôi… bây giờ / trông thấy sao mà thảm! Wikipedia ngắm / nó, từ một góc nhìn nào?
Rừng thưa hơn hàng rào / người dân trồng so đũa! Đà Lạt chắc nhiều gió? Nhiều cây bay… lên trời?
Tôi lăn theo lưng đồi… ôi chao là nước mắt! Thông ngày xưa đâu mất, còn chớ, ít và thưa…
Thưa Em! Người trong mơ… bây giờ em, mây nhé… Mây làm mưa đổ lệ, hạt thông lăn trở về…
Nhiều hạt núp dưới khe, nhiều hạt nương triền, dốc… nhiều ngày ấm sẽ mọc / trên từng trang chiêm bao…
Em ơi,
buồn nao nao! Mây qua Lào, qua Thái, qua Ấn Độ đại hải… tăp vào Pakistan!
Ôi chao! Rừng Việt Nam cũng biết đường vượt biển! Giống thuyền nan từng chuyến / đưa người Việt Nam đi…
Buồn nào hơn chia ly? Mẹ – Chị – Em… hạt bụi! Một niềm trăm, ngàn nỗi… một hơi phà: rượu cay! (*)
Tống Biệt Hành bay bay… bóng ngựa ô thiên lý… khói lam chiều ở Mỹ…khói – sương mù – tuyết – băng…
(*) Tôi nhớ hao hao hai câu cuối của bài Tống Biệt Hành của Thâm Tâm. Xin đừng ai bắt tôi nhớ trọn vẹn một cái gì nữa ở cuối đời của tôi.
EM GỬI CHO ANH MỘT BỨC HÌNH
Hạ đỏ có chàng tới hỏi:
“Em thơ: Chị Đẹp em đâu?”
Huyền Kiêu
*
Em gửi cho anh một bức hình: hoa Quỳ em hái ở rừng xanh. Lòng anh một hướng bình minh đẹp, em ngụ ý rằng em-rất-xinh!
Anh nói là em – em-ngụ-ý. Biết mà con gái chỉ em thôi: cái nàng Công Chúa trong huyền sử, chăn gối phủ đầy lá, lá rơi…
Em, một vì sao rơi xuống núi, một nàng Tiên Nữ giữa Thiên Thai…Bên tai em suối ngàn êm ái, trong mộng em đùa mấy chú nai…
Có một chú nai, em “bắt buộc” mình đi hái tặng đóa hoa quỳ! Em à, anh đã quỳ Yêu Quý, em-một-em-mà-không-phải-ai!
*
Ôi những vì sao lấp lánh rừng, chàng nai áo mặc biếc ngàn thông… Thông reo Đà Lạt mình, em xếp…tấm thảm em nằm giữa Núi Sông!
Anh cỡi ngựa về muôn dặm khói, muôn dặm đèo sương, lũng trắng chiều, anh giữ gìn em từng tấc dạ, em là “Chị Đẹp” nắng trong veo…
Em ơi anh nói gì em biết anh-nói-rằng-em-rất-quý-yêu!
VIẾT TỚI ĐÂY
TỰ NHIÊN THƠ TÔI CHẢY MÁU
Nắng như lửa! Cali mình nắng lửa… không mưa dầu… là bởi không mưa! Mùa Hè năm nay như những mùa Hè năm xưa, trời hừng hực nắng, người hồng hộc thở!
Nhiều ngôi nhà không thèm mở cửa. Công viên nào cũng đậu rất nhiều xe… Những người đi chơi không muốn trở về, trong khi đó, chim bay đi đất mất cả!
Đứa con nít mở miệng than: Nóng quá! Mẹ nhìn con cười: Mình, tất cả, chờ mưa! Tôi, không cười, tôi lau mắt cho Thơ, tôi uống nắng để Thơ đừng-khát-nước…
Tôi biết tôi – một đứa con có Phước -, ít nhiều Cha Mẹ tôi cõng mưa nắng cho con…Nước Việt Nam tôi: nắng xối mưa dồn…hai Thế Kỷ, năm mươi năm, còn đó…
.
Nắng Việt Nam nhiều khi có màu đỏ!
Mưa Việt Nam muôn thuở có màu chàm!
Dân Việt Nam thì hết lũ rồi lam…nuôi bầy con để chúng nó thành “chiến sĩ”!
.
Đồng bào gọi tôi là “Ông Lính Nguỵ”. Cha Mẹ nói tôi: “Nó Thằng Tù – Tàn- Binh”. Vậy tôi là ai? Là “Chiến Sĩ Phe Mình”? Anh em phía bên kia là “Chiến Sĩ Hồ Chí Minh”, đúng thế…
*
Viết tới đây, tự nhiên tôi ứa lệ. Nắng mùa Hè Cali thành ngọn lửa cháy trái tim tôi… Hãy tha thứ cho anh, em nhé, hãy cười, để anh khóc dưới bàn chân em, năm ngón…
LY THỦY TINH CHƯA VỠ
THÌ NẮNG LÀ PHA LÊ
Tiểu Bang gì không mưa. Nắng thừa không ai hốt! Mà đâu ai dại dột, hốt nắng để làm chi?
Rồi sẽ đem bỏ đi xuống dòng sông trơ đáy? Và ngồi nhìn nắng chảy… lại nhớ Nước nhớ Non!
Nước Non là Quê Hương! Là Giang Sơn cẩm tú…Quê Hương mình đang ngủ (mình đang buổi sáng mai).
Không gà gáy ở đây… chỉ kim đồng hồ chạy… chỉ xe ngoài đường chạy… chạy! Chạy! Marathon!
Ai cũng vì miếng cơm, ai cũng vì manh áo… Có người chê vải, gạo, ăn bánh, mặc lụa là…
Gần mấy rồi cũng xa, đúng là trong gang tấc…xa xa đuôi. con mắt nheo nheo buồn câu thơ!
Hình như tôi ỡm ờ với tôi nghe cũng điệu! Ai biểu ai mắc chịu cái chào bên kia sông?
Em mặc áo màu hồng? Em mặc áo màu tím? Cái màu nào kỷ niệm Mạ xếp con cầm đi?
*
Nhớ thơ Hoàng Trúc Ly: “Sáng nay con gái đâu nhiều thế, những cánh tay trần như cánh chim…”. Quán vỉa hè không tên, chỉ bà Tư, cô Bốn… những con số không uổng cho nắng nhuộm má hồng…
Ai biểu em lấy chồng? Hãy đáp: Đừng hỏi nữa! Ly thủy tinh chưa vỡ thì nắng là pha lê…
ĐÀ LẠT À ĐÀ LẠT ÁNG MÂY MỜ ĐÊM TRĂNG
Đà Lạt… bây giờ đó!
Ngõ sầu hun hút sâu!
Ngàn trước rồi ngàn sau
nước chỉ lau mặt đá…
.
Nước có mòn núi cả
mà mòn có bao nhiêu!
Đà Lạt sáng rồi chiều
buồn hiu câu thiên cổ!
.
Lịch Sử đầy “sự cố”
người ngóng cổ kêu trời…
Trời thì ở có nơi
“Trong Biệt Điện Bảo Đại”.
.
Người dân trăm tuổi dại
bây giờ nương bình tro…
Thời thế: Được làm Vua
ai thua cứ làm giặc!
.
Cái Còn và cái Mất
ba hồi chuông… vậy thôi!
Con gà vẫn trên ngôi
rất xưa… Nhà Thờ Lớn!
.
Chùa Linh Sơn gờn gợn
mây Lâm Viên hững hờ…
Đà Lạt còn nắng mưa
còn hồi Kinh vô vọng…
.
Nguyễn Tuân viết Vang Bóng
Một Thời thành Thiên Thu!
Tôi Xé Áo Sương Mù
Gói Hạt Sương Yêu Quý…
Tôi viết câu tỉ mỉ:
“Đà Lạt Anh Thương Mình”
Rồi… sau đó… Làm Thinh
buồn làm thơ cho thỏa…
.
Thỏa, mấy lần, lại xóa
bởi không câu nào thơm!
Đà Lạt đời áo cơm
lửa rơm… còn gì nữa?
.
Cái ly pha lê vỡ…
Giọt nắng vỡ bên thềm…
Ngõ sầu ai bước lên
êm êm giùm một chút!
.
Đà Lạt à quên nhắc
ngôi mộ của hai người:
Ông Nguyễn Hữu Hào ơi
còn trống không một huyệt!
.
Người chia tay đi hết…
Đời phân ly quá buồn!
Tôi vá lại màn sương
sao trái tim tôi rách?
.
Đà Lạt à Đà Lạt,
áng mây mờ đêm trăng…
Còn Chút Đó Phải Chăng
một-câu-thơ-vô-tự?
SẮC MÀU CỦA BÔNG HOA
Đi vào rừng… bạn thấy: hoa vàng, hoa đỏ nhiều. Hoa tím thì buồn hiu, thường ở bên bờ suối. Nhưng bạn sẽ đắm đuối: trên ngọn cây thật cao, hoa lan đủ sắc màu, đẹp ơi là quá đẹp!
Hoa lan không cần đất, nó chỉ cần trời thôi – có lẽ nó giống tôi luôn luôn nghĩ về bạn… đăm chiều hồi chuông sáng của Nhà Thờ, Nhà Chùa! Đăm chiêu nghĩ về bạn: giờ ngủ nán hay thức dậy đi làm?
Năm mươi năm Việt Nam, đúng là hột vịt lộn! Kỷ nguyên mới lúng túng…Triệu triệu người đã già! Bao triệu người đã chết? Nòi giống Hai Bà Trưng đều tiệt mà cái mả Tô Định thì được vun cao! Cái mả của bọn giàu: Trọc Phú Nguyễn Phú Đạo! Cái mả của bọn Xạo điển hình Tô Động Chuông Cà Rem… Cái mả của nhỏ em Tô Hà Linh thúi ình, qua Mỹ học, du học, nhớ cha thì đi vọc miếng thịt bò giát vàng! Cả cái nước Việt Nam chảy xuôi làn nước mắt!
Con gái đi làm Giặc: Giặc Cái!
Con trai cũng đi làm giặc: Giặc Dư Lộn Viền, Giặc Cờ!
Ôi Lộn Viền!
“Hoa hậu Phú Yên viền chỉ đỏ,
con giai Khánh Hòa cỡi ngựa ra mua…”
*
Tôi đang nói màu hoa bỗng xéo ngang, tàng tàng, lãng xẹt! Tôi nghĩ tới hoa Tầm Xuân! “Hoa Tầm Xuân còn ra cánh biếc, em đã có chồng anh tiếc lắm thay!”. Hoa Tầm Xuân, Hay, có màu xanh biêng biếc…
Anh ơi, giả nhời cho em mà được, em ngửa bàn tay cho anh ngồi:
“Chữ gì chôn dưới đất? Chữ gì cất trên trang? Chữ gì mang không nổi? Chữ gì gió thổi không bay?”…(*)
Tôi vơ vẩn nhìn mây…
Tôi giả nhời cho nàng mơ màng yêu quý…
“Chữ Thọ Đường chôn dưới đất!
Chữ Hiếu cất trên trang!
Chữ Tình mang không nổi!
Chữ Đá, Vàng gió thổi không bay!”.
SAU NGÀY LỄ QUỐC KHÁNH MỸ
Qua rồi đêm Đại Lễ… Ngày êm ả lại rồi… Vẫn chưa có mặt
trời dù đã tám giờ sáng…
Ai cũng muốn ngủ nán… Chim không có gì ăn, có đậu xuống trên sân và đã bay đi hết…
Long Weekend dài thiệt! Ngày Chúa Nhật dài thêm! Nhà Thờ vẫn không quên rung rung hồi chuông sáng…
Sương mù tan từng tảng, có màu khói trong sương – xác pháo bông trên đường trở mình như hoa nở…
Lát nữa rồi, thành phố lại sạch như hôm qua! Lát nữa rồi, người ta lại xun xoe Chúa Nhật…
Mùa Hè, Cali nhất… vì không có mưa! Nhưng mà cái hanh khô làm người ta khó chịu…
Thì… cũng tại ai biểu sống chọn đây ở đời? Trách khéo đi rồi cười… nổi điên… Cảnh Sát bắt!
Chuyện gì cũng sự thật. Chuyện gì cũng qua đi. Tất cả… đều “mọi khi”… và xoa tay: kệ nó!
*
Đường, có người đi bộ, đi đôi hay một mình: Cây dọc
phố vẫn xanh. Người ta tập thể dục!
Thương ghê những lời chúc: “Vui, khỏe hơn hôm qua!” Thương ghê những người già đi như bé lẩm đẩm…
Hoa công viên lấm chấm nụ hoa như nụ hôn… Ai chắc có hoảng hồn… thơ-hồn-nhiên-dễ-ghét!
Ai biểu chớ ai biết bắt người ta nhớ thương…
THƠ TÔI NHƯ THẾ ĐÓ
CHẲNG AI CẦM LÊN HÔN
Chim vô tư? Tôi tin là không có! Ngay cả loài chim nhỏ, chúng sống đều có đôi, bầy, đàn chim, hót thật vui / thường là những ban sáng hay trước ngày hoàng hôn…
Có khi chim cũng buồn. Thật buồn, nếu có con lẻ bạn: nó im lìm dưới nắng, không bay cả khi mưa… Nó kêu nhỏ mà thưa. Nó cứ nhìn gì đó… chắc không phải thảm cỏ cũng chắc không là lùm cây…
Chắc chỉ tôi, không ai, buồn nhìn chim… tỉ mỉ? Rồi… thốt những gì lí nhí, viết vài hàng câu thơ! Tôi sống như trong mơ! Tôi chết, sao, không biết! Ba tiếng Chào Vĩnh Biệt, chim không nói, tôi im!
*
Xuân Diệu đã buồn tênh, có một chiều cao vút! Xuân Điệu chắc lau mắt thốt não nùng chiêm bao: “Chiều nay giời nhẹ lên cao, tôi buồn đếch hiểu vì sao tôi buồn!”. Xuân Diệu không Quê Hương! Xuân Diệu đi giết người, coi đấu tố làm vui… và thở dài não nuột!
Nước ta từ Bắc Thuộc rồi Tây Thuộc… rồi Cộng Thuộc, dân vẫn không… thuộc bài. Tôi đây – nói chi ai! Vũ Hoàng Chương khóc ngất: “Lũ chúng ta lạc loài dăm bảy đứa, bị Quê Hương ruồng bỏ, Giống Nòi khinh!”.
Tôi hết bạn, còn chim, còn chút vườn mấy góc… Có khi buồn, muốn khóc. Buồn! Biết buồn vì sao bởi Trần Huyền Trân thì thào: “Xa nhau gió ít lạnh nhiều, lửa khuya tàn chậm mưa chiều đổ nhanh!”.
Quanh quanh tôi, bên tôi, buồn ơi thành phố nhỏ! Thơ tôi như thế đó, chẳng ai cầm lên hôn!
Trần Vấn Lệ
Trần Vấn Lệ
Trần Vấn Lệ, sinh 31-5-1942 tại Xuân Phong, PhanThiet.
Trưởng thành tại Đà Lạt.
Dạy học tại Đà Lạt.
Nhập ngũ năm 1966.
Tù Binh VNCH từ 1975 đến 1981.
Đến Mỹ cuối năm 1989.